برگزيده تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٤٣ - اكنون باز گرديم به تفسير آيه

آيه فوق با صراحت مى‌گويد كه دعوت اسلام، دعوت به سوى حيات و زندگى در تمام زمينه‌هاست؛ و مردم عصر جاهليت تنها از حيات مادى و حيوانى برخوردار بودند.

سپس مى‌گويد: «و بدانيد كه خداوند ميان انسان و قلب او حائل مى‌شود، و اين كه همه شما نزد او در قيامت اجتماع خواهيد كرد» (وَ اعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ يَحُولُ بَيْنَ الْمَرْءِ وَ قَلْبِهِ وَ أَنَّهُ إِلَيْهِ تُحْشَرُونَ).

خداوند در همه جا حاضر و ناظر و به همه موجودات احاطه دارد، در عين اين كه با موجودات اين جهان يكى نيست از آنها جدا و بيگانه هم نمى‌باشد، مرگ و حيات، علم و قدرت، آرامش و امنيّت، توفيق و سعادت همه در دست او و به قدرت اوست و به همين دليل انسان نه چيزى را مى‌تواند از او مكتوم دارد و نه كارى را بى‌توفيق او انجام دهد و نه سزاوار است به غير او روى آورد و از غير او تقاضا كند، چرا كه او مالك همه چيز و محيط به تمام وجود انسان است!

(آيه ٢٥)- سپس اشاره به عواقب شوم عدم پذيرش دعوت حيات بخش خدا و پيامبر مى‌كند و مى‌گويد: «از فتنه‌اى بپرهيزيد كه تنها دامن ستمكاران شما را نمى‌گيرد» بلكه همه را فرا خواهد گرفت‌ (وَ اتَّقُوا فِتْنَةً لا تُصِيبَنَّ الَّذِينَ ظَلَمُوا مِنْكُمْ خَاصَّةً).

در آيه مورد بحث «فتنه» به معناى بلاها و مصائب اجتماعى است كه دامن همه را مى‌گيرد، و مفهوم آن اين است: افراد جامعه نه تنها موظفند وظايف خود را انجام دهند بلكه موظفند ديگران را هم به انجام وظيفه وا دارند زيرا اختلاف و پراكندگى و ناهماهنگى در مسائل اجتماعى موجب شكست برنامه‌ها خواهد شد و دود آن در چشم همه مى‌رود.

در پايان آيه با زبان تهديدآميز مى‌گويد: «بدانيد خداوند مجازاتش شديد است» (وَ اعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعِقابِ).

(آيه ٢٦)- بار ديگر قرآن دست مسلمانان را گرفته و به گذشته تاريخشان باز مى‌گرداند و به آنها حالى مى‌كند كه در چه پايه‌اى بوديد و اكنون در چه مرحله‌اى‌