برگزيده تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٢٨ - ٣- نقش زكات در اسلام

در آيه مورد بحث علائم و نشانه‌هاى مردان و زنان با ايمان بيان شده است كه آن هم در پنج قسمت خلاصه مى‌شود.

آيه از اينجا شروع مى‌شود كه مى‌فرمايد: «مردان و زنان با ايمان دوست و ولىّ و يار و ياور يكديگرند» (وَ الْمُؤْمِنُونَ وَ الْمُؤْمِناتُ بَعْضُهُمْ أَوْلِياءُ بَعْضٍ).

پس از بيان اين اصل كلى به شرح جزئيات صفات مؤمنان مى‌پردازد:

١- نخست مى‌گويد: «آنها مردم را به نيكى‌ها دعوت مى‌كند» (يَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ).

٢- «مردم را از زشتيها و بديها و منكرات باز مى‌دارند» (وَ يَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ).

٣- آنها به عكس منافقان كه خدا را فراموش كرده بودند «نماز را برپا مى‌دارند» (وَ يُقِيمُونَ الصَّلاةَ). و به ياد خدا هستند و با ياد و ذكر او، دل را روشن، و عقل را بيدار و آگاه مى‌دارند.

٤- آنها بر خلاف منافقان كه افرادى ممسك و بخيل هستند بخشى از اموال خويش را در راه خدا، و حمايت خلق خدا، و براى بازسازى جامعه، انفاق مى‌نمايند «و زكات اموال خويش را مى‌پردازد» (وَ يُؤْتُونَ الزَّكاةَ).

٥- منافقان فاسقند و سركش، و خارج از تحت فرمان حق، اما مؤمنان «اطاعت فرمان خدا و پيامبر او مى‌كنند» (وَ يُطِيعُونَ اللَّهَ وَ رَسُولَهُ).

در پايان اين آيه اشاره به نخستين امتياز مؤمنان از نظر نتيجه و پاداش كرده، مى‌گويد: «خداوند آنها را به زودى مشمول رحمت خويش مى‌گرداند» (أُولئِكَ سَيَرْحَمُهُمُ اللَّهُ).

شك نيست كه وعده رحمت به مؤمنان از طرف خداوند، از هر نظر قطعى و اطمينان بخش است، چرا كه «خداوند توانا و حكيم است» (إِنَّ اللَّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٌ).

نه بدون علت وعده مى‌دهد، و نه هنگامى كه وعده داد، از انجام آن عاجز مى‌ماند.

(آيه ٧٢)- اين آيه قسمتى از اين رحمت واسعه الهى را كه شامل حال افراد با ايمان مى‌شود، در دو جنبه «مادى» و «معنوى» شرح مى‌دهد.