برگزيده تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٨٣ - ٤- چرا اين سوره «بسم الله» ندارد؟

«با آنها پيكار كنيد كه خداوند آنها را به دست شما مجازات مى‌كند» (قاتِلُوهُمْ يُعَذِّبْهُمُ اللَّهُ بِأَيْدِيكُمْ).

نه فقط مجازات مى‌كند بلكه «خوار و رسوايشان مى‌سازد و شما را بر آنها پيروز مى‌گرداند» (وَ يُخْزِهِمْ وَ يَنْصُرْكُمْ عَلَيْهِمْ).

و به اين ترتيب «دلهاى گروهى از مؤمنان را (كه تحت فشار و شكنجه سخت اين گروه سنگدل قرار گرفته و در اين راه قربانيهايى داده بودند) شفا مى‌دهد» و بر جراحات قلب آنها از اين راه مرهم مى‌نهد» (وَ يَشْفِ صُدُورَ قَوْمٍ مُؤْمِنِينَ).

(آيه ١٥)- در اين آيه اضافه مى‌كند كه: خداوند در پرتو پيروزى شما و شكست آنها «خشم دلهاى مؤمنان را فرو مى‌نشاند» (وَ يُذْهِبْ غَيْظَ قُلُوبِهِمْ).

و در پايان آيه مى‌فرمايد: «خداوند توبه هر كسى را كه بخواهد (و مصلحت بداند) مى‌پذيرد» (وَ يَتُوبُ اللَّهُ عَلى‌ مَنْ يَشاءُ).

«و خداوند دانا و حكيم است» (وَ اللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ).

از نيات توبه كنندگان آگاه و دستورهايى را كه در باره آنها و همچنين پيمان شكنان داده است حكيمانه مى‌باشد.

جمله‌هاى اخير بشارتى است به اين كه چنين افرادى در آينده به سوى مسلمانها خواهند آمد و توفيق الهى به خاطر آمادگى روحيشان شامل حال آنها خواهد بود.

(آيه ١٦)- در اين آيه مسلمانان را از طريق ديگرى تشويق به جهاد كرده، متوجه مسؤوليت سنگين خود در اين قسمت مى‌كند كه نبايد تصور كنيد، تنها با ادعاى ايمان همه چيز درست خواهد شد، بلكه صدق نيت و درستى گفتار، و واقعيت ايمان شما در مبارزه با دشمنان، آن هم يك مبارزه خالصانه و دور از هرگونه نفاق، روشن مى‌شود.

نخست مى‌گويد: «آيا گمان كرديد شما به حال خودتان رها مى‌شويد؟ و در ميدان آزمايش قرار نخواهيد گرفت، در حالى كه هنوز مجاهدين شما، و همچنين كسانى كه جز خدا و پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و مؤمنان محرم اسرارى براى خود انتخاب نكرده‌اند،