حديث پژوهى - مهريزى، مهدى - الصفحة ١٥٢ - الف دسته بندى روايات عرض حديث بر قرآن

به چشم مى‌خورد:

سيأتيكم عنّى احاديث مختلفة فما جاءكم ....[١]

ولى گمان مى‌رود كه معناى «مختلفة»، احاديث متعارض نيست؛ بلكه احاديث گوناگون در عرصه‌هاى متفاوت است؛ چرا كه تعبير تثنيه- كه غالباً در احاديث متعارض مشهود است- به كار نرفته است و تعبير «احاديث» در روايت ديگر نيز بدون اين وصف آمده است، مانند: «ستفشوا عنّى أحاديث».[٢] در منابع شيعى، ٣٣ روايت، با موارد مكرّر منقول است كه از اين ميان، نُه حديث از پيامبر صلى الله عليه و آله، پنج حديث از امام على عليه السلام، يك حديث از امام باقر عليه السلام، دوازده حديث از امام صادق عليه السلام، يك حديث از امام رضا عليه السلام، دو حديث از امام هادى عليه السلام است و همچنين دو حديث به عنوان ائمّه عليهم السلام، منقول است.

در نه روايت منقول از پيامبر صلى الله عليه و آله، اين تعابير به چشم مى‌خورد:

أنا قلته ... فلم أقله؛[٣]

فخذوه ... فاطرحوه؛[٤]

فخذو! به ... فلا تأخذوا به؛[٥]

لاتمسّكوا علىّ بشى‌ءٍ خلاف القرآن؛[٦]

فليس عنّى؛[٧]

فاقبلوه ... فاضربوا به عرض الحائط.[٨]

در اين نُه روايت، به احاديث متعارض، اصلًا اشاره‌اى نشده است و حتّى تعبير

[١]. سنن الدارقطنى، ج ٤، ص ١٣٣؛ الكفاية فى علم الرواية، ص ٤٧٠.

[٢]. مجمع الزوائد، ج ١، ص ١٧٠.

[٣]. الكافى، ج ١، ص ٦٩، ح ٨؛ المحاسن، ج ١، ص ٢٢١، ح ١٣٠ و ١٣١.

[٤]. العمدة، ص ٨٤.

[٥]. الاحتجاج، ج ٢، ص ٤٥٠.

[٦]. الايضاح، ص ٣١٢.

[٧]. همان جا.

[٨]. مجمع البيان، ج ١، ص ٣٩.