صلح حديبيه، كه پيروزى عظيم و فتحى بزرگ «١» براى مسلمانان بود، از همين پايگاه توسط قريش نقض شد.
طايفه خزاعه، هم پيمان رسول خدا (ص)، مورد تجاوز قبيله بنوبكر هم‌پيمان قريش با همكارى برخى از قريش قرار گرفتند و بيست نفر از آنان كشته شد. «٢» پيامبر خدا صلى الله عليه و آله به اين نتيجه رسيد كه قريش به هيچ قانون و پيمانى پايبند نيست.
اينك، فرصتى پيش آمده بود تا فتنه جويان و آتش‌افروزان، تاوان تجاوزهاى خود را بپردازند و دست ستمگرانه و مستكبرانه سران كفر و شرك از سر مظلومان و مستضعفان براى هميشه كوتاه گردد و مكّه، پايگاه يكتاپرستى، از چنگال مشركان رها گردد.
پيامبر اكرم (ص)، فرصت را مغتنم شمرد و در دهم ماه مبارك رمضان سال هشتم هجرى با ده هزار رزمنده به سوى مكّه حركت كرد. براى آن كه خبر حركت لشكر اسلام به گوش قريش نرسد، رسول خدا صلى الله عليه و آله با توجه به اصل غافلگيرى تدابير امنيّتى و حفاطتى شديدى به كار گرفت كه مهمترين آن‌ها عبارتند از:
١- مسير و مقصد سپاه نامعلوم بود؛ ٢- زمان حركت سپاه، تا لحظه حركت، نامعلوم بود؛ ٣- تمام راه‌هاى ورودى و خروجى مدينه، تحت نظارت شديد پست‌هاى بازرسى درآمد؛ وجود اين تدابير موجب شد كه لشكر ده هزار نفرى اسلام با پيمودن مسيرى طولانى خود را به نزديكى مكّه برساند بدون آن كه كوچكترين خبرى به قريش برس نظام دفاعى اسلام ٩٦ سوم جبهه قبايل عرب ص : ٩٥ د.
تاكتيك‌هاى نظامى رسول خدا صلى الله عليه و آله در اين نبرد عبارت بودند از:
١- پيامبر صلى الله عليه و آله فرمان داد كه مسلمانان در منطقه پراكنده شوند و هر كدام، شبانه، آتشى برافروزند. اين تاكتيك، مكّيان را سخت به وحشت افكند. (ايجاد جنگ روانى)
٢- ابوسفيان، كه با تنى چند از سران قريش براى كسب خبر به منطقه آمده بود،