نظام دفاعى اسلام - آخوندی، مصطفی - الصفحة ١٥٣
جزيه بپردازند تا از اين طريق در حفظ امنيّت كشور اسلامى، كه در آن آسوده زندگى مىكنند، سهمى داشته باشند. «١» جزيه، تنها از مردان گرفته مىشود و زنان، كودكان و ديوانگان از پرداخت آن معافند. «٢» از امام صادق عليه السلام پرسيدند: «چرا جزيه از زنان ساقط است؟» فرمود:
زيرا رسول خدا صلى الله عليه و آله مسلمانان را از كشتن آنان نهى كرده است، مگر آنكه بجنگند. و چون كشتن زنان ممنوع است، پس جزيه نيز از آنان برداشته مىشود. «٣» مقدار و چگونگى پرداخت جزيه:
مقدار جزيه، بستگى به نظر امام عليه السلام و حاكم اسلامى دارد. «٤» او، با توجّه به شرايط و موقعيت، مقدار جزيه را تعيين مىكند.
پرداخت جزيه از سوى كتابيان، بايد به عنوان خضوع در برابر آيين اسلام و قرآن باشد و نشانه همزيستى مسالمتآميز يك اقليّت مذهبى در برابر اكثريت حاكم تلقّى گردد، نه بهعنوان توهين و تحقير و سخريه اهل كتاب. و كلمه «صاغر» در آيه شريفه از مادّه صغر است به معناى كسى است كه به كوچكى راضى شود و معناى آيه «حتّى يُعْطُوا الْجِزْيَةَ عَنْ يَدٍ وَ هُمْ صاغِرُونَ» آن است كه اهل كتاب جزيه را به عنوان خضوع در برابر اسلام پرداخت نمايند. اينكه برخى مفسّران آن را به عنوان تحقير و توهين و سخريه اهل كتاب معنى كردهاند، نه از مفهوم كلمه «صاغر» استفاده مىشود و نه با روح تعليمات اسلام سازگار است و نه با ساير دستوراتى كه درباره نوع رفتار با اقليتهاى مذهبى، تطبيق مىكند. «٥»