اسرار الشهود فى معرفه الحق المعبود - اسيري لاهيجي، شمس‌الدين محمد - الصفحة ٨١ - در بيان مراتب صحو و محو و فرق و جمع و صحو بعد المحو و فرق بعد الجمع و اشارت به مشاهده كاملان و توحيد حقيقى و تنبيه بر آنكه يك حقيقت كه به صورت كثرت تجلى نموده و عين همه گشته

خاك مى‌گويى كنون آن كوزه كو

معنى و صورت در آنجا باز جو

آن هيولا كاين همه صورت بروست‌

هست هر جا آن صور نقش سبوست‌

تا نبينى آينه رخسار دوست‌

هر دو عالم در حقيقت عكس اوست‌

گر ندارى ديده از ما وام كن‌

از جهان بنگر به رويش بى‌سخن‌

حسن ليلى را نيابد بيگمان‌

ديده مجنون كه تا بيند عيان‌

روى عذرا كى براندازد نقاب‌

تا نبيند ديده وامق پرآب‌

روى او هريك به روى ديده است‌

هر كسى حسنت ز سويى ديده است‌

نيست معشوقى دگر جز روى او

جمله را دام دل آمد موى او

عاشق و معشوق غير يار نيست‌

در حقيقت غير او ديار نيست‌

فهم و دانش كو كه تا گويم سخن‌

پر كنم جام و سبو از باده من‌

پرده بردارم ز اسرار يقين‌

فاش بنمايد به عالم يوم دين‌

وانمايم هم در اينجا من عيان‌

آنچه موجود است در دار جهان‌

ديده كو تا يار بيند او عيان‌

گوش كو تا بشنود راز نهان‌

چون نديدم هيچ محرم در جهان‌

لاجرم خواهم نهان اسرار جان‌

يار پنهانست در زير نقاب‌

همچو دريا كو نهان شد در حجاب‌

پرده بردار و جمال يار بين‌

ديده واكن چهره اسرار بين‌

نيست گردان چهره موهوم را

پرده بگشا شاهد معلوم را

خار و گل بنگر كه ازيك شاخ رست‌

تا شود پيش تو اين معنى درست‌

گر به صورت گل نمايد غير خار

خار و گل عينند در اصل و تبار

گر بگويى خار و گل ضد همند

هم ز وجهى اين سخن باشد پسند

ور همى‌گويى كه خار و گل يكيست‌

عارفان را كى درين معنى شكيست‌

مرد عارف هرچه مى‌گويد رواست‌

جاهل ار گويد صواب آن هم خطاست‌

چون ندارى ذوق عرفان اى فقيه‌

قول رندان را شنو لاشك فيه‌

هرچه نبود مر ترا منكر نگو

صدق آور تا كه ره يابى بدو

برتر از فهم و خيال ما و تو

هست عاشق را هزاران گفت‌وگو

تو ندارى ذوق ارباب صفا

گشته از آن منكر اهل خدا

آيت لا يهتدوا از حق شنو

قايل اول قديمى هم مشو