اسرار الشهود فى معرفه الحق المعبود - اسيري لاهيجي، شمس‌الدين محمد - الصفحة ٦٨ - در بيان حقيقت عشق و آثار و احكام آن

عشق از هستى خود وارستن است‌

در مقام سرمدى پيوستن است‌

عشق افراط محبت گفته‌اند

در اين معنى چه نيكو سفته‌اند

عشق شد ايجاد عالم را سبب‌

گوش كن احببت ان اعرف ز رب‌ ١٩٢

عشق آمد واسطه كون و مكان‌

گر نبودى عشق كى بودى جهان‌

عشق آمد عروة الوثقاى دين‌

عشق باشد رهبر راه يقين‌

عشق عاشق را بود حبل المتين‌

عاشقى بالاترست از كفر و دين‌

عشق دريايى است بى‌قعر و كران‌

عشق بيرونست از شرح و بيان‌

در دل عاشق چو عشق آتش فروخت‌

هر چه جز معشوق بود آنجا بسوخت‌

گر مقام عشق مأواى تو شد

بر فراز نه فلك جاى تو شد

عشق مرآت جمال روى اوست‌

عشق آرد مر ترا تا كوى دوست‌

دين عاشق عشق و تجريد و فناست‌

مذهبش تفريد و ترك ماسواست‌

عشق را هر دم دگرگون جلوه است‌

گاه زاهد سازدت گه رند و مست‌

گاه مؤمن گه مغ و ترسا كند

گاه شيخ شهر و گه رسوا كند

عشق دارد صد هزاران شعبده‌

گاه بتخانه كند گه معبده‌

گه اسير خط و خالت مى‌كند

گاه مست وجد و حالت مى‌كند

گاه زاهد و گاه فاسق سازدت‌

گه مخالف گه موافق سازدت‌

عشق مى‌آرد ملك را بر زمين‌

مى‌برد خاكى به چرخ هفتمين‌

عشق مشرك را موحد مى‌كند

گه محقق را مقلد مى‌كند

عشق اسيرى را كند آزاد و فرد

عشق آزادان در آرد در كمند

عشق دارد هر زمانى جلوه‌اى‌

عشق با هركس نمايد عشوه‌اى‌

عشق آدم را اسير دانه كرد

دام او شد دانه تا افسانه كرد

نوح را زآن عشق طوفانى كند

تا كه بر دعويش برهانى كند

عشق ابراهيم در نار آورد

از مه و خورشيد بيزار آورد

عشق اسمعيل را قربان كند

ديده يعقوب را گريان كند

عشق يوسف را از آن سازد غلام‌

تا كه آرد مر زليخا را به دام‌

عشق يوسف را بدراند قبا

پس به زندان آورد با صد جفا

عشق در داود چون آمد پديد

موم شد در دست او سنگ و حديد