اسرار الشهود فى معرفه الحق المعبود - اسيري لاهيجي، شمس‌الدين محمد - الصفحة ٣٨ - اشارت به اخلاق ذميمه و حسنه و تهذيب اخلاق سيه بحسنه و آثار و اسرار آن و در بيان آنكه بهشت و دوزخ نتايج اعمال و اخلاق حسنه و سيه است و اين هر دو در دار دنيا با انسان است

هفت دوزخ خلق بد را شد مثال‌

هشت جنت خلق نيكو را مآل‌

آتش دوزخ چه باشد ظلم و كين‌

ديده معنى گشا يك‌يك ببين‌

حرص و شهوت مار و مورست و سگست‌

رهروان را كى درين معنى شك است‌

كبر و عجبت را پلنگ و شير دان‌

ننگ و ناموس اژدهاى بى‌امان‌

شد مثال مال دنياوى حدث‌

زانكه دنيا جيفه‌اى باشد عبث‌

روبه و خرگوش مكرست و حيل‌

خود مثال بخل موشست و جعل‌

دان كه ميمون صورت تقليد بود

نيست از تقليد كس را هيچ سود

خرس در معنى يقين الحاد بود

صورت بى‌غيرتى خوكى نمود

يوز در معنى است خشم و بد دلى‌

گربه حقد و كينه و بيحاصلى‌

اختفا را خارپشت آمد مثال‌

صورت تشنيع و غيبت شد شغال‌

دان كه كفتار است دزدى نهان‌

شد طمع گرگى از او مى‌جو امان‌

آن زبانى چيست نفس پر ستيز

زينهار اى جان من از وى گريز

گر ز آتش صورت فعل بدست‌

روح را از وى عذاب سرمدست‌

مالك دوزخ هواى نفسى است‌

مانع لذات روح قدسى است‌

ذكر و طاعتهاى با روى و ريا

گشت ز قوم و حميم اندر جزا

جنت و دوزخ بود اعمال تو

فاش گردد حسن و قبح حال تو

چونكه روح و عقل شد ز ايشان اسير

شد ميان هر دو منكر با نكير

مى‌كنند از چند چيز از تو سئوال‌

يا تو از اهل رشادى يا ضلال‌

مى‌كنند آن جمله را معروض حق‌

تا كه باطل را جدا سازد ز حق‌

مى‌رسد از حق جزاى هر عمل‌

صدق صادق را، دغايان را دغل‌

صورت عدلست ميزان و صراط

بر صراط حق گذر با احتياط

انحراف از هر دو جانب دوزخست‌

اعتدال اندر وسط چون برزخست‌

راه اوسط شو كه شد خير الامور

تا رهى از دوزخ پر شر و شور

تا نسازى بر صراط حق عبور

كى رسى در جنت و حور و قصور