رجایی (شهید)، دانشگاه تربیت دبیر \ dānešgāh-e tarbiyat-e dabīr-e šahīd rajāyī\ ، دانشگاهی واقع در شمال شرقی تهران، محلۀ لویزان، منطقۀ ٤ شهرداری تهران.
این دانشگاه از ١٣٥٩ ش در پی یکی شدن شماری از آموزشگاههای فنی تهران تشکیل شد و به نام آموزشکدۀ فنی انقلاب اسلامی فعالیت خود را آغاز کرد. به دنبال برگزاری چندین رشته در دورۀ کاردانی و سپس دورۀ کارشناسی، از ١٣٧١ ش به دانشکدۀ تربیت دبیر فنی و حرفه‌ای تهران، و پس از چند سال برگزاری دوره‌های کاردانی، کارشناسی پیوسته و ناپیوسته براساس مجوز شورای گسترش آموزش عالی در ١٣٧٦ ش، به دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی تغییر نام یافت. زمینی که ساختمان دانشگاه و ساختمانهای فرعی متعلق به آن در آنجا برپا شده، در حدود ١٥ هکتار مساحت دارد و در مالکیت وزارت آموزش و پرورش است.
گرچه این دانشگاه وابسته به وزارت آموزش و پرورش است، اما تمامی آیین‌نامه‌های آموزشی، پژوهشی، فرهنگی و دانشجویی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری در این مؤسسه نافذ و جاری است و پذیرش دانشجوی آن نیز توسط سازمان سنجش و امور هیئت علمی و وزارت علوم، تحقیقات و فناوری ایران صورت می‌گیرد. این دانشگاه تا ١٣٨٩ ش، دارای ٢٨ رشتۀ کارشناسی پیوسته و ناپیوسته و ٣٢ رشتۀ کارشناسی ارشد ناپیوسته بوده، و پس از اخذ مجوزهای لازم از وزارت علوم، تحقیقات و فناوری از سال تحصیلی ١٣٩١-١٣٩٢ ش، به‌تدریج دورۀ دکتری را نیز در چندین رشته آغاز کرده است.
دانشگاه شهید رجایی دارای ٧ دانشکده با عناوین علوم انسانی، علوم پایه، تربیت بدنی و علوم ورزشی، مهندسی عمران، برق و کامپیوتر، مکانیک، معماری و شهرسازی است که در این رشته‌ها در سال ١٣٨٩ ش بیش از ٠٠٠‘٥ دانشجو مشغول به تحصیل بوده‌اند. در پردیس دانشگاه چندین کارگاه و آزمایشگاه، سایت کامپیوتر، کتابخانه، قرائت‌خانه، سالنهای غذاخوری، اجتماعات، سالنهای ورزشی مسقف بلند چندمنظوره، نمایشگاه دائمی، فروشگاه تعاونی مصرف و دیگر امکانات آموزشی و رفاهی وجود دارد که مورد استفادۀ دانشجویان، استادان و کارمندان قرار می‌گیرد. افزون بر اینها، در بیرون از دانشگاه، ٥ باب خوابگاه دانشجویی نیز وجود دارد که حدود یک سوم دانشجویان غیربومی را در خود جای می‌دهد.
این دانشگاه از بدو تأسیس تا ١٣٨٩ ش در دوره‌های کاردانی، کارشناسی پیوسته و ناپیوسته و کارشناسی ارشد، حدود ٠٠٠‘٢٢ فارغ‌التحصیل داشته است. شماری از آنها جذب آموزش و پرورش و یا بخش صنعتی کشور شده‌اند. همچنین صدها مقاله در کنفرانسهای علمی بین‌المللی در داخل یا خارج از کشور ارائه نموده و برخی از مقالات ایشان در مجلات ISI به چاپ رسیده است.
دانشجویان این دانشگاه در رقابتهای مختلف علمی و فرهنگی در داخل و خارج کشور شرکت کرده و مقامهایی نیز کسب نموده‌اند؛ ازجمله می‌توان به کسب مقام در انجمنهای علمی کامپیوتر، ساخت و تولید، در زمینۀ برق، اختراعات مختلف، جشنوارۀ خوارزمی ربوکاپ، مسابقات ربوکاپ بین‌المللی، مقاومت در نرم‌افزار، خودروهای الکتریکی و ثبت خودرو آراز و چندین مقام دیگر اشاره نمود.
افزون بر دانشجویان، شماری از استادان این دانشگاه هـم در عرصه‌های علمی ـ پـژوهشی و فرهنگی ـ هنری جایگاههای برجسته‌ای با عناوین چهره‌های ماندگار، معلم نمونه، پژوهشگر و مؤلف و خادم قرآن به دست آورده‌اند.
جدیدترین مجلۀ علمی ـ پژوهشی دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی با عنوان فناوری آموزش از سال ١٣٨٨ ش به طور رسمی فعالیت خود را آغاز کرده است. همچنین این دانشگاه دارای کتابخانۀ مرکزی است و چندین کتابخانۀ تخصصی نیز در دانشکده‌ها دارد.

مأخذ

روابط عمومی دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی.

سیما صفری