دانشنامه تهران بزرگ - مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی - الصفحة ١٥٣٥ - معصوم صالح، امام زاده
معصوم صالح، امام زاده
نویسنده (ها) : حسن موسوی زاده
آخرین بروز رسانی : جمعه ٣٠ خرداد ١٣٩٩
تاریخچه مقالهمعصوم صالح، امامزاده \ emām-zāde maºsūm-e sāleh \ ، یا امامزاده صالح، امامزادهای در ضلع شمال شرقی محلۀ فرحزاد.
این امامزاده در دامنۀ جنوبی کوه البرز در شمال غربی تهران واقع است (سروقدی، ٢٧). نسب این امامزاده با توجه به زیارتنامۀ ایشان، به امام زینالعابدین (ع) باز میگردد. براساس کتیبۀ سنگی موجود در ضریح این امامزاده که با خط نستعلیق در ٥ سطر نوشته شده است، نام ایشان امامزاده معصومِ صالح است و تاریخ سال بنا به ٩٨٦ ق، یعنی سال دوم سلطنت محمد خدابندۀ صفوی (سل ٩٨٥-٩٩٦ ق / ١٥٧٧- ١٥٨٨ م)، بازمیگردد.
بنای قدیمی این بقعه مشتمل بر محوطهای مربعشکل به طول و عرض حدود ٥ / ٤ متر بوده، که در وسط آن، ضریح چوبی مشبک موسوم به خانهبندی مربع خراطی، و روی ساختمان بقعه نیز، گنبد یکپوش آجری قرار داشته است (مصطفوی، ١٥).
بقعۀ امامزاده معصوم صالح در ١٣١٩ ش، به هزینه و کوشش ابوطالب دربان، فرزند مشهدی عبدالله، به طور اساسی مرمت شد و امروزه (١٣٨٨ ش) نیز ساختمان اصلی آن در فضایی مناسب به مساحت ٠٥٩‘٨ مـ٢ در حال بازسازی مجدد است («نگاهی به ... »، بش ؛ «ضریح ... »، بش ).
مآخذ
سروقدی، محمدجعفر، بقاع متبرکۀ استان تهران، تهران، ١٣٨٤ ش؛ «ضریح امامزاده صالح (ع) فرحزاد تا دو ماه آینده تعویض میشود»، شبستان (مل )؛ مصطفوی، محمدتقی، «نوشتهها و بناهای تاریخی در تهران قدیم و خارج شهر»، اطلاعات ماهانه، تهران، ١٣٣١ ش، س ٥، شم ٥٢؛ «نگاهی به بقعۀ امامزاده صالح (ع)»، ایسکانیوز (مل )؛ نیز:
Iscanews, http: / / iscanews.ir / fa / PrintableNewsItem. aspx ?NewsItemID=٢٤٩٢٥٠ (acc.Apr. ١٤,٢٠٠٩); Shabestan, www.shabestan.ir / Printversion.asp?newsid= ٨٧٠٤٠٤١٣٢٠٣٩٤٩ (acc. Apr. ١٤ , ٢٠٠٩).
حسن موسویزاده