دانشنامه تهران بزرگ - مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی - الصفحة ٤٤٦ - آل آقا تهرانی
آل آقا تهرانی
نویسنده (ها) : مینا احمدیان
آخرین بروز رسانی : جمعه ١ دی ١٤٠٢
تاریخچه مقالهآل آقا تهرانی \āl-e āqā tehrānī\، شیخ عبدالله (١٣١٧ ق-١٣٥٦ ش/ ١٨٩٩- ١٩٧٨ م)، از علمای تهران در دورۀ پهلوی.
شیخ عبداللٰه در تهران زاده شد (شریفرازی، آثار ... ، ٢/ ٢٥٩). پدرش آقا احمد آل آقا از علمای تهران و از فرزندان عالم بزرگ وحید بهبهانی بود. وی در ١٣٠٤ ش پس از فراگیری مقدمات و بخشی از سطوح در تهران، به قم رفت و سطوح عالی را نزد شیخ محمدعلی ادیب تهرانی و میرزا محمد همدانی فراگرفت. سپس، درس خارج فقه و اصول را در محضر استادانی همچون شیخ عبدالکریم حائری، سید محمد حجت کوهکمری و سید حسین طباطبایی یزدی آموخت (همو، گنجینه ... ، ٤/ ٣٧٠).
آل آقا در زمان حیات آیتالله حائری از طرف ایشان سرپرستی بیمارستان طلاب را بر عهده داشت. وی در ١٣٣٣ ش/ ١٩٥٤ م، در پی درگذشت پدرش، به تهران آمد (همو، آثار، همانجا) و در مسجد آقا محمود (حکیمباشی) واقع در محلۀ پامنار، به اقامۀ جماعت و ارشاد پرداخت (همو، گنجینه، همانجا). او همچنین مدیریت مدرسۀ جد اعلای خود، آقا محمود را بر عهده داشت (سحاب، ١٢٩؛ دوانی، ٣٥٣؛ جواهرکلام، ٢/ ٣٠٥)، و چند سال نیز مدیریت کتابخانۀ مدرسۀ سپهسالار (مدرسۀ عالی شهید مطهری کنونی) را در زمان تولیت عضدالملک (١٣٣٨-١٣٨١ ق/ ١٩٢٠-١٩٦١ م) بر عهده داشت.
شیخ عبدالله در ٢٠ دی ١٣٥٦، در ٨٠سالگی در تهران درگذشت و پیکرش به قم منتقل و در حرم حضرت معصومه (ع) به خاک سپرده شد (دوانی، همانجا).
مآخذ
جواهرکلام، عبدالحسین، تربت پاکان قم، قم، ١٣٨٢ ش؛ دوانی، علی، وحید بهبهانی، تهران، ١٣٦٢ ش؛ سحاب، ابوالقاسم، تاریخ مدرسۀ عالی سپهسالار، بیجا، بیتا؛ شریفرازی، محمد، آثار الحجة، قم، ١٣٧٣ ق؛ همو، گنجینۀ دانشمندان، تهران، ١٣٥٣ ش.
مینا احمدیان