دانشنامه تهران بزرگ - مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی - الصفحة ٦٤٠ - تلو پایین، گسل
تلو پایین، گسل
نویسنده (ها) : میترا آقامحمدحسنی
آخرین بروز رسانی : دوشنبه ١٨ آذر ١٣٩٨
تاریخچه مقالهتلو پایین، گسل \ gosal-e telow-ve pāyīn\ ، از گسلهای شمیران واقع در فاصلۀ حدود ٥/ ١کیلومتری جنوب روستایی به همین نام. این گسل با درازای حدود ١٣ کمـ از شمال غربی به جنوب شرقی امتداد دارد و به صورت واضحی آبراهههای موجود در سازند آبرفتی هزاردره (A) را به ریخت راستبر میبرد. شیب گسل تلو پایین به سمت جنوب غربی است و بلوک جنوب غربی (آبرفتهای Bn و A) بر روی بلوک شمال شرقی (آبرفتهای A و Bn) رانده شده است. همچنین در برشی در جهت شمـال شرقی ـ جنوب غربی، در کنارۀ شمالی جادۀ تهران ـ آبعلی و در فاصلۀ ٦کیلومتری شرق سرخهحصار، برشی از گسل تلو پایین وجود دارد. این برش، با سازوکار فشاری و شیب حدود °٣٥ به سمت جنوب غربی، و راستای N١٤٠°E در سازند آبرفتی هزاردره، قابل مشاهده است (بربریان، ٨٨). گسل تلو پـایین و بـرش آن، در تـرانشهای با امتداد شمالی ـ جنوبی و به فاصلۀ ٢٥ متر و به صورت موازی با یکدیگر قرار دارند (درویشزاده، ١٧٠). این گسل از نوع عادی است، در لایههای سری A ظاهر، و سبب ایجاد جابهجایی میان ١ تا ٣ متر در لایههای رسی قرمزرنگ شده است. سری A در این مکان از تناوب لایههای شن، قلوهسنگ و رس که دارای شیبی حدود °١٠ به طرف جنوباند، تشکیل شده است؛ و با توجه به صورتگرفتن جابهجایی در داخل لایههای رسی قرمزرنگ سری A، تعیین میزان آن بهراحتی امکانپذیر است (همانجا).
مآخذ
بربریان، مانوئل و دیگران، «پژوهش و بررسی ژرف نو زمینساخت، لرزۀ زمینساخت و خطر زمینلرزه ـ گسلش در گسترۀ تهران و پیرامون»، گزارش شم ٥٦، سازمان زمینشناسی کشور، تهران، ١٣٧١ ش؛ درویشزاده، علی، زمینشناسی ایران، تهران، ١٣٧٠ ش.
میترا آقامحمدحسنی