دانشنامه تهران بزرگ - مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی - الصفحة ١٥٠٦ - مخبرالسلطنه، موقوفات
مخبرالسلطنه، موقوفات
نویسنده (ها) : حسن موسوی زاده
آخرین بروز رسانی : سه شنبه ٢٧ خرداد ١٣٩٩
تاریخچه مقالهمخبرالسلطنه، موقوفات \ mowqūfāt-e moxber-os-saltane \ ، موقوفاتی واقع در محلههای دروس و پاسداران که مهدیقلی خان هدایت ملقب به مخبرالسلطنه واقف آنها بوده است.
در دورۀ پهلوی اول، ٣ دانگ دروس به مخبرالسلطنه تعلق داشت؛ او پیش از مرگ، بخشهایی از املاک خویش را برای ساخت بناهای عامالمنفعه وقف امور خیریه کرد که امروزه (١٣٨٨ ش) همگی آنها در خیابان هدایت در محلۀ دروس قرار دارند؛ از آن جملهاند: بیمارستان هدایت (ه م)، مسجد هدایت (ه م)، گرمابۀ گلستان (ه م) و دبستان هدایت (ه م).
مخبرالسلطنه همچنین، زمینی به مساحت ٠٠٠‘١٢ مـ٢ را برای ساخت بیمارستانی که امروزه بیمارستان لبافینژاد (ه م) خوانده میشود، واگذار کرد. این بیمارستان در خیابان بوستان نهم، در محلۀ پاسداران واقع شده است.
مخبرالسلطنه در ١٣٣٤ ش در منزل مسکونی خود در دروس درگذشت و در همانجا در گورستان خانوادگی به خاک سپرده شد (هدایت، ٥٠٣؛ وزیری، ٨- ٩، ٢٧؛ بلاغی، ٤٧؛ ستوده، ١ / ١١٣-١١٤، ٤١٧-٤٢٠؛ دقیقی، بش ).
مآخذ
بلاغی، عبدالحجت، تاریخ تهران، قسمتهای شمالی و مضافات، شمران قدیم، قم، ١٣٥٠ ش؛ ستوده، منوچهر، جغرافیای تاریخی شمیران، تهران، ١٣٧١ ش؛ دقیقی، نسترن، «موقوفات هدایت»، همشهری محله، تهران، ١٣٨٤ ش، شم ٦٥؛ وزیری، سعید، مقدمه بر گزارش ایران (قاجاریه و مشروطیت) مهدیقلی هدایت، به کوشش محمدعلی صوتی، تهران، ١٣٦٣ ش؛ هدایت، مهدیقلی، خاطرات و خطرات، تهران، ١٣٤٤ ش.
حسن موسویزاده