دانشنامه تهران بزرگ - مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی - الصفحة ١٤٦٩ - لواسانی، ملک سلطان حسین
لواسانی، ملک سلطان حسین
نویسنده (ها) : شهرزاد رحیمی
آخرین بروز رسانی : یکشنبه ٢٥ خرداد ١٣٩٩
تاریخچه مقالهلواسانی \ lavāsānī \ ، ملک سلطان حسین، از حکام محلی قصران داخل در روزگار شاه عباس اول صفوی (سل ٩٩٦- ١٠٣٨ ق / ١٥٨٨- ١٦٢٩ م).
در ١٠٠١ ق / ١٥٩٣ م ملک بهمن مشهور به بهمن لاریجانی ــ حاکم لاریجان و آمل ــ که دل با شاهعباس نداشت، به قلعۀ لواسان حمله کرد و ملک سلطان حسن لواسانی عموزادهاش را به جرم اینکه ملک سلطان حسین، برادرش به دربار شاه عباس رفته و اطاعت او را گردن نهاده است، در قلعۀ لواسان کشت و فرزندان او را که از خویشانش بودند در قلعۀ لاریجان زندانی کرد. شاهعباس پساز چندی در ١٠٠٥ ق سپاهی به سرکردگی فرهاد خان برای سرکوب ملک بهمن به قلعۀ لاریجان گسیل داشت. در این جنگ ملک بهمن شکست خورد و دستگیر شد. فرهاد خان او را نزد شاه عباس برد و شاه نیز فرمان قتل او را داد. کیخسرو ملک بهمن، پساز آنکه پدرش کشته شد، به امید اینکه از خشم شاه در امان ماند، به خدمت وی رفت و دارایی پدرش را به شاه تسلیم کرد؛ اما شاه عباس وی را دستگیر کرد و به سلطان حسین لواسانی سپرد و سلطان حسین او را نیز به قتل رساند.
مآخذ
اعظمی سنگسری، چراغعلی، گاوبارگان پادوسپانی، بیجا، بیتا؛ پارسادوست، منوچهر، شاه عباس اول، تهران، ١٣٨٨ ش؛ رابینو، ه . ل.، «تاریخ مازندران و فرمانروایان آن سامان، سلسلۀ پـادوسبانیـان»، تـرجمۀ بـاقر امیرخـانی، نشریـۀ دانشکدۀ ادبیـات تبریز، تبریز، ١٣٤١ ش، س ١٤، شم ٣؛ فلسفی، نصرالله، زندگانی شاه عباس اول، تهران، ١٣٤٥ ش؛ لویی بلان، لوسین، زندگی شاه عباس، ترجمۀ ولیالله شادان، تهران، ١٣٧٥ ش؛ میرمحمدصادق، سعید، سرگذشت شاه عباس اول، تهران، ١٣٨٢ ش.
شهرزاد رحیمی گابیه