درآمدى بر عرفان اسلامى - اراکی، محسن - الصفحة ١٠٩ - ٦ قوس نزول و قوس صعود عشق
يعنى معيار راستى و درستى مطلق، خداى جهان است. در وصف رسول اكرم، محمد مصطفى صَلَّىاللَّهُ عَلَيهِوَآلِه نيز آمده است:
وَ الْقُرْآنِ الْحَكِيمِ\* إِنَّكَ لَمِنَ الْمُرْسَلِينَ\* عَلى صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ[١].
به قرآن حكيم سوگند كه تو از رسولانى و بر صراط مستقيم قرار دارى.
اين صراط مستقيم محمدى صَلَّىاللَّه عَلَيهِوَآلِه كه تجلى رضاى حق تعالى و جلوه نورانى ذات اقدس اوست، در مراتب نازلتر، در وجود پاك انبيا و اولياى الهى جلوه مىيابد:
اهْدِنَا الصِّراطَ الْمُسْتَقِيمَ\* صِراطَ الَّذِينَ أَنْعَمْتَ عَلَيْهِمْ[٢].
ما را به راه راست هدايت فرما؛ راه آنها كه نعمتت را بر آنان فرو فرستادى.
در اين آيه شريفه مقصود از نعمت خدا كه بر اين اوليا فرود آمده است، نعمت تامه اوست. همان نعمت عشق تامى است كه حاصل و نتيجه آن، فناى در اطاعت حق تعالى و خضوع كامل در راه رضاى اوست. اين نعمت يافتگان الهى نيز چهار دستهاندكه هر دسته بر دسته ديگر مقدم است، چنانكه در شريفه ذيل به اين مطلب اشاره شده است:
وَ مَنْ يُطِعِ اللَّهَ وَ الرَّسُولَ فَأُولئِكَ مَعَ الَّذِينَ أَنْعَمَ اللَّهُ عَلَيْهِمْ مِنَ النَّبِيِّينَ وَ الصِّدِّيقِينَ وَ الشُّهَداءِ وَ الصَّالِحِينَ وَ حَسُنَ أُولئِكَ رَفِيقاً[٣].
[١] . سوره يس: ٤- ٢.
[٢] . سوره حمد: ٧- ٦.
[٣] . سوره نساء: ٦٩.