درآمدى بر عرفان اسلامى - اراکی، محسن - الصفحة ١٥١ - ٢ ذكر وصفى
مقام ديدار تبديل مىشود و ديدار الهى براى آنان اكثرى، بلكه هميشگى مىشود:
إِنَّ الْأَبْرارَ لَفِي نَعِيمٍ\* عَلَى الْأَرائِكِ يَنْظُرُونَ\* تَعْرِفُ فِي وُجُوهِهِمْ نَضْرَةَ النَّعِيمِ[١].
اين وصف براى كسانى كه به مراحل بالاى معرفت دست يافتهاند، در همين دنيا حاصل است.
از امير مؤمنان عَلَيهِالسَّلَام روايت است كه فرمود:
«لَوْ كُشِفَ الْغِطَاءُ مَا ازْدَدْتُ يَقِيناً»[٢].
و نيز فرمود:
«مَا كُنْتُ أَعْبُدُ رَبّاً لَمْ أَرَهُ»[٣].
٢. ذكر وصفى
مرحله بالاتر از ذكر حالى، مرحله ذكر وصفى يا مقامى است. كسى كه به اين مرحله از ذكر الهى دست مىيابد، ذكر خدا با سرشت او آميخته شده و هيچ گاه از ذكر الهى غافل نمىشود و همواره به ياد خداست. چنين كسى در همه چيز، خدا را مىبيند و در هرچه مىنگرد آيتى از آيات خدا را مشاهد مىكند. خداى متعال با اشاره به كسانى كه به چنين مقامى از ذكر الهى دست يافتهاند مىفرمايد:
[١] . سوره مطففين: ٢٤- ٢٢.
[٢] . بحار الأنوار ٣٠٤: ٤٨.
[٣] . اصول كافى ٩٨: ١.