كسانيكه قبل از مهاجرين در مدينه بودند و آنجا را پر كرده بودند و ايمان داشتند (انصار) آنانى را كه بسوى‌شان هجرت ميكنند دوست دارند و در سينه‌هاى خود حاجت و حسد و خشم را بواسطه آنچه كه بمهاجرين (از غنائم بنى نضير) داده ميشود نمى‌يابند (و لو كه بخود آنان چيزى داده نشود) و (مهاجرين را) بر خود مقدم ميدارند هرچند كه خود احتياج داشته باشند. و هركس كه بخل خود را نگهدارد (بخل نورزد) رستگار است.[١]

اين آيه در مدح انصار نازل شده است كه در جنگ بنى نضير پيامبر روى مصلحتى بآنان از غنائم جنگى چيزى نداد و غنايم را بر مهاجرين تقسيم فرمود و انصار هم اعتراضى ننمودند.

در شان نزول جمله‌ وَ يُؤْثِرُونَ عَلى‌ أَنْفُسِهِمْ) قصه هاى مختلفى نقل شده است كه مطالعه آنها براى ما بسيار مفيد است:

١- سر بريان حيوانى را براى بعضى از صحابه فقير هديه آوردند او ديگرى را بر خود مقدم داشت و آنرا براى او فرستاد، او سومى را از خود اولى دانست و براى او فرستاد تاكله مذكور بدست نه نفر رسيد و در اخير بدست نفر اولى، آيه مباركه نازل شد.

٢- در جنگ بنى نضير پيامبر اكرم (ص) به انصار فرمود اگر بخواهيد از مالها و خانه‌هاى‌تان بمهاجرين‌

[١] فى مجمع البيان: فى الحديث: لا يجتمع الشح و الايمان فى قلب رجل مسلم و لا يجتمع غبار فى سبيل الله و دخان جهنم فى جوف رجل مسلم صفحه ٢٦٣ جلد ٥.