صحيفه امام - الخميني، السيد روح الله - الصفحة ٢ - خطرات علم بدون تزكيه و تربيت

اسلام و روحانيون، و چه در جانب شما دانشجوها و دانشگاهها و ساير طبقاتى كه درصدد تعليم و تعلّم هستند.

تعليم و تربيت‌

اگر چنانچه فقط دنبال ياد گرفتن باشيد، حالا اين ياد گرفتن همراه با يك تربيت صحيح و تزكيه نفس و درست راه رفتن نباشد، يك انبارى از معلومات يا به قول سعدى، كه تعبير ديگرى از همان تعبير قرآن [است‌]: مَثَلُ الَّذِينَ حُمِّلُوا التَّوْراةَ ثُمَّ لَمْ يَحْمِلُوها كَمَثَلِ الْحِمارِ يَحْمِلُ أَسْفاراً [١] كسى كه ياد مى‌گيرد، لكن ياد گرفتنش همان ياد گرفتن است و به كار نمى‌بندد آن ياد گرفتنها را، تربيت، تربيت انسانى نيست، در تعبير قرآن كريم اين است كه مثْل يك حيوانى، الاغى، مى‌ماند كه به پشتش كتاب بار باشد. اين كتاب فرق نمى‌كند كه پشت يك كسى باشد؛ يا خير، در مغز و در فكرش باشد، بلكه آن كه در مغز و فكرش كتاب هست، تعليمات هست، لكن مُربّى‌ به تربيت انسانى نيست، اين ضرر دارد براى جامعه، چه در جانب ما باشد و چه در جانب شما باشد هيچ فرق نيست، چه علوم اسلامى و فلسفه اعلا باشد؛ و چه علوم طبيعى و امور مربوط به طبيعت باشد. اگر همراه با تعليمْ تربيت نباشد، همراه با تعلّم تربيت نباشد، تربيت انسانى نباشد، يك حيوانى هست انسان كه انبارى از معلومات هم دارد. اما به حسب واقع حيوان پر معلومات است، نه انسان پر معلومات.

خطرات علم بدون تزكيه و تربيت‌

و گاهى ضرر از اين قشر به اسلام و به كشور از قشرهاى ديگر بيشتر مى‌خورد. اكثر اين دينهايى كه باطل بوده و درست شده است به وسيله اهل علم درست شده است. غير اهل علم دين‌سازى نكرده. اهل علم دين‌سازى كرده و بسيار از اين خيانتهايى كه به كشور ما شده است، از همين درس خوانده‌هاست. اين درس خوانده‌ها هستند كه كمك كردند.

[١] سوره جمعه، آيه ٥: «مَثَل آنانى كه تورات به آنها داده شده و بدان عمل نمى‌كنند، مَثَل آن خر است كه كتابهايى را حمل مى‌كند.»