یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٤٢٩ - عوامل سعادت بشر

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٥، ص: ٤٢٩

٣. جمال طبیعت: گل پرروی، دامداری، باغداری و امثال این سرگرمیها، موزههای حیوانات و غیره ٤. کتاب و عشق به خواندن ٥. امنیت اجتماعی، آزادی اجتماعی ٦. محیط اجتماعی مساعد، شهرنشینی و نزدیک بودن به مرکز تمدن ٧. دوستان صمیمی و یکرنگ و عاقل و نظر بلند ٨. ایمان مقرون به یقین: ان اللَّه جعل الروح و الراحة فی الیقین و الرضا و جعل الهمّ و الحزن فی الشک و السخط. لو کشف الغطاء ما ازددت یقیناً. کیف اصبحت؟ اصبحت موقناً.

٩. عشق و محبت، معشوق و محبوب داشتن و دل در گرو شاهدی داشتن خصوصاً اگر به شکل ارادت باشد و همچنین است محبوبیت و احترام ١٠. فعالیتهای احسانی و اخلاقی و وجدانی ١١. عبادت و سرگرمیهای عبادی: ان اللَّه تعالی جعل الذکر جلاء للقلوب ... و اذقنی حلاوة ذکرک. طوبی لمن عشق العبادة و عانقها و باشرها بقلبه و جسده.

١٢. هنرمندی و صنعت و فنّانیت. هنر چه به صورت بلد بودن کارهای فنی از قبیل تیراندازی و رانندگی و چه به صورت ابداع و خلاقیت که انسان نقش خود را در اثر خود ببیند. از آن جمله است گویندگی و نویسندگی.

١٣. کار و عمل. رجوع شود به ورقههای کار، مخصوصاً ورقه کار و تربیت، سخن لینکلن و سخن سقراط.

١٤. سرگرمیهای علمی ١٥. زمان و دوره. اینکه انسان در چه زمانی و با چه شرایطی و با چه اشخاصی زندگی کند.

مطلب مهم این است که ارزش این عاملها در حد خودشان شناخته شود و معلوم شود که هرکدام از اینها چند درصد دخالت