یادداشتهای استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٨٥ - مبانی حقوق زن از نظر اسلام
یادداشتهای استاد مطهری، ج ٥، ص: ١٨٥
است که از هرکسی به هیئت جامعه میرسد [١] در قرن ١٩ تحولات و افکار تازهای در زمینه حقوق بشری در مسائل اقتصادی و اجتماعی و سیاسی رخ داد که منتهی به ظهور سوسیالیزم و لزوم تخصیص منافع به طبقات زحمتکش و رنجبر و انتقال حکومت از دست سرمایهدار به دست کارگر گردید.
تا اوایل قرن بیستم هرچه در اطراف حقوق بشر بحث شده مربوط است به حقوق ملتها در برابر دولتها و یا حقوق طبقات رنجبر و زحمتکش در برابر کارفرمایان و اربابان.
در قرن بیستم مسئله تازهای عنوان شد و آن «حقوق زن در برابر مرد» بود. با اینکه انگلستان قدیمترین کشورهای دموکراسی است، تا سال ... به تساوی حقوق زن و مرد تسلیم نشده بود. دول متحده آمریکا با آنکه در قرن هجدهم ضمن اعلان استقلال خود به حقوق عمومی بشر اعتراف کردند و تقریباً صد سال بعد از آن ضمن جنگهای انفصال، بردگی را الغا کردند (سال ١٨٦٢ م) تنها در سال ١٩٢٠ میلادی قانون تساوی زن و مرد را در حقوق سیاسی تصویب کردند.
فرانسه فقط در سال ... برای زن حقوق مساوی با مرد قائل شد.
به هر حال در قرن بیستم گروههای زیادی در همه جهان به طرفداری از آزادی و احیای حقوق زنان قیام کردند و طرفدار تحول عمیقی در مسائل اجتماعی از نظر حقوق و تکالیف زن و همچنین در روابط مرد و زن از نظر حقوق و وظایف گردیدند.
به عقیده اینها تنها تحول و دگرگونی در روابط تودهها و ملتها با دولتها و روابط زحمتکشان و رنجبران با کارفرمایان و سرمایه داران مادامی که در روابط حقوقی مرد و زن و روابط زن و اجتماع تحول و دگرگونی صورت نگیرد، وافی به تأمین عدالت اجتماعی نیست.
از نظر این گروه، در مقررات پیشین- چه مذهبی و چه
[١] ترجمه تاریخ آلبرماله، جلد ٥، صفحه ٣٩٥