یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٨٤ - مبانی حقوق زن از نظر اسلام

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٥، ص: ١٨٤

چیزی است که پس از انقلاب کبیر فرانسه به نام «اعلان حقوق بشر» منتشر شد. این اعلامیه عبارت است از یک سلسله اصول کلی که در آغاز قانون اساسی فرانسه قید شده و جزء لاینفک قانون اساسی فرانسه محسوب میشود. این اعلامیه مشتمل است بر یک مقدمه و هفده ماده.

در مقدمه آن اعلامیه مینویسد:

نمایندگان ملت فرانسه که مجلس ملی تشکیل دادهاند، چون دریافتند که جهل یا غفلت یا تحقیر عمدی حقوق، علل منحصره بدبختی عمومی و فساد حکومتهاست بر آن شدند که در این اعلان رسمی، حقوق طبیعی و مقدس و غیرقابل فروش و انتقال بشری را مندرج سازند تا اعضای هیئت جامعه این اعلان را همواره نصب العین ساخته و حقوق و تکالیف خویش را به خاطر آورند تا اعمال قوه مقننه و قوه مجریه به این واسطه با مقاصد هریک از مؤسسات سیاسی قابل مطابقه و موافقت بوده و به این سبب بیش از پیش مطاع و محترم گردند تا دعاوی و تقاضاهای مردم بعد از این مبتنی بر اصول ساده و غیرقابل انکاری بوده و همواره منجر به صیانت قانون اساسی و سعادت عمومی بشود. بنابراین مجلس ملی به تأیید خدای تعالی، حقوق عمومی بشری را در اصول ذیل تصویب و اعلام میکند ...

آنگاه حقوق عمومی بشر را در ١٧ ماده ذکر میکند که ماده اول این است:

افراد بشر آزاد متولد شده و مادام العمر آزاد مانده و در حقوق با یکدیگر مساویند. امتیازات اجتماعی فقط مبتنی بر منافعی