ریحانة الادب فی تراجم المعروفین بالکنیه او اللقب - مدرس تبریزی، محمدعلی - الصفحة ٢٤١ - ابن ميثم- ميثم بن على بن ميثم
شيخ سليمان مذكور در وصف شرح مزبور گويد شايسته است كه با نور، روى حدقهها نوشته شود، نه با مركّب روى ورقهها.
ابن ميثم از اساتيد و مشايخ علّامه حلّى و سيد عبد الكريم بن طاوس بوده و ايشان از وى روايت نمودهاند، او نيز از خواجه نصير طوسى و شيخ كمال الدين على بن سليمان ماحوزى بحرانى روايت مينمايد بلكه موافق تصريح بعضى از اجلّه خواجه هم از تلامذه وى بوده و فقه و شرح نهج البلاغه مذكور را از وى درس خوانده چنانچه بنوشته بعضى، او نيز در حكمت و كلام بخواجه تتلمذ نموده است.
از تأليفات ابن ميثم است:
١- آداب البحث ٢- الاستغاثة فى بدع الثلثة (چنانچه بعضى از اجله گفتهاند) لكن بنا بتحقيقى كه در ذريعه و مستدرك الوسائل و غيره كردهاند ابن ميثم كتابى بدين اسم نداشته و اين كتاب استغاثه از على بن احمد كوفى علوى (متوفى بسال ٣٥٢ ه ق- شنب) است ٣- استقصاء النظر فى امامة الائمة الاثنى عشر ٤- البحر الخضم در الهيات ٥- تجريد البلاغة فى المعانى و البيان.
فاضل مقداد شرحى بنام تجويد البراعة بر آن نوشته و يك نسخه از تجريد در كتابخانه مدرسه سپهسالار جديد طهران موجود است ٦- الدر المنثور ٧- شرح الاشارات كه كتاب اشارات يا اشارات الواصلين نام استاد خود على بن سليمان مذكور فوق را كه در كلام و حكمت ميباشد شرح كرده است ٨- شرح المأة كلمة كه شرح صد كلمه از كلمات قصار حضرت امير المؤمنين است ٩- شرح نهج البلاغة كه مذكور شد و سه شرح كبير و صغير و متوسط بر آن كتاب مستطاب نوشته كه شرح كبير در تهران چاپ سنگى شده و يك نسخه خطى آن نيز بشماره ٣٠٦٩ در كتابخانه فوق موجود است ١٠- قواعد المرام فى الكلام ١١- المعراج السماوى ١٢- النجاة فى القيامة فى امر الامامة و غيرها.
حكايات طرفهاى را كه بابن ميثم منسوب است تذكّر ميدهد: گويند كه وى در بدايت حال، در مراوده را بروى خود بسته و در حال انزوا و عزلت بتحقيق حقائق علميّه اشتغال داشت، علماى عراق و حلّه كه از مراتب كمالات وى مطّلع بودند نامهاى مشعر بر مذمّت او بدين رويهاش نوشته و تذكر دادند كه حيف است با آن مهارتى كه در فنون علوم و معارف و حذاقتى كه در تحقيق لطائف دارد بانزوا گذراند و انوار آن كمالات متنوعه خاموش گردد پس ابن ميثم چند شعرى مشعر بر كساد علم و رواج بازار مال، در