(متّوفى بسال ٣٢٩ ه ق- شكط) و با ابو القاسم كعبى بلخى سابق الذكر (متوفّى بسال ٣١٧ ه ق- شيز) كه از رؤساى معتزله بغداد بوده‌اند معاصر، در بدايت حال معتزلى مذهب، از تلامذه كعبى مذكور بوده و اخيرا مستبصر گرديد و بعقائد اماميّه معتقد شد و با استاد مذكور خود ابو القاسم بلخى كعبى بمقام معارضه برآمد و چند كتاب در اثبات امامت موافق عقيده اثنى عشريّه تأليف كرد و مشهورترين آنها كتابى است انصاف نام كه ابن ابى الحديد در شرح نهج البلاغه، شيخ مفيد هم در كتاب عيون و محاسن و اكمال الدين و سيد مرتضى در فصول و شافى از آن كتاب روايت ميكنند. شيخ ابو الحسن محمد بن بشر سوسنجردى (كه شرح حالش را بعنوان حمدونى نگارش داده‌ايم) گويد كه بعد از زيارت حضرت رضا ع ببلخ رفته و بابو القاسم بلخى كه سابقه آشنائى داشتيم وارد شدم، كتاب انصاف مذكور ابن قبه هم با من بود، ابو القاسم آنرا ديده و ردّى بنام مسترشد بر آن نوشت، آنرا در رى بنظر ابن قبه رسانيدم او هم ردّى بر آن نوشته و به مستثبت موسوم داشت، آنرا نيز در بلخ پيش ابو القاسم بردم ابو القاسم نيز كتابى بنام نقض المستثبت در ردّ آن تأليف كرد، آنرا نيز برداشته و عازم رى شدم كه بنظر ابن قبه برسانم ولى پيش از ملاقات وفات يافته بود. بنابراين وفات ابن قبه پيش از سال سيصد و هفدهم هجرت (كه تاريخ وفات ابو القاسم است) ميباشد. در اعيان الشيعه هم گويد كه وفات ابن قبه در اوائل قرن چهارم هجرت بوده و از تأليفات ابن قبه است:

١- الامامة ٢ و ٣- الانصاف و التعريف هردو در امامت و غير از اولى هستند ٤- الرد على ابى على الجبائى ٥- الرد على الزيدية ٦- المستثبت كه فوقا ذكر شد. اما لفظ قبه بنابر آنچه از علّامه حلّى نقل شده بكسر قاف و تخفيف با ضبط كرده و از بعضى ضمّ و تشديد نقل شده و در فهرست ابن النديم با كسر و تشديد نوشته است (بدون ضبط).

ابن قته- سليمان‌

- بن قته قرشى، شاعر تابعى شيعى، از موالى بنى تميم بوده و ابياتى در مرثيه حضرت امام حسن مجتبى ع گفته است.

اولين كسى ميباشد كه حضرت امام حسين ع و شهداى كربلا را مرثيه گفته است، چنانچه‌