فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٩١ - جهاد ابتدايى در عصر غيبت و اذن فقيه سيد جواد ورعى
روايت از نظر سند مورد اعتماد است و مشكلى ندارد.
امام در پاسخ معترض مىفرمايد: «هرگاه افرادى با آن ويژگيها كه در آيه شريفه معرفى شدهاند، ديدم، جهاد به همراه آنان بر حج برترى خواهد داشت» حتماً مقصود امام اين نيست كه همه مجاهدان داراى اين خصوصيات باشند تا همراهى آنان از حج برتر باشد، بلكه متوليان جهاد بايد چنين ويژگيهايى را دارا باشند و چون در زمان آن حضرت حاكمان جائر متولى جهاد بودند، حج را برتر از جهاد توصيف كردند. به هر تقدير، از ويژگيهاى موجود در آيه شريفه، شرط «عصمت» در متوليان جهاد و حتى شرط و عدالت نيز استفاده نمىشود بنابراين، روايت فوق دلالتى بر عدم مشروعيت جهاد ابتدايى در عصر غيبت ندارد، بلكه جواز آن را در عصر غيبت، حتى بدون اذن فقيه عادل، ثابت مىكند.
حديث پنجم
محمدبن يعقوب عن محمد بن أبى عبداللّه و محمد بن الحسن عن سهل بن زياد و عن محمدبن يحيى عن أحمد بن محمد جميعاً عن الحسن بن العباس بن الجريش عن أبي جعفر الثاني(ع)، قال: «ولا أعلم في هذا الزمان جهاداً إلاّ الحج و العمرة و الجوار» (٦٠).
سند روايت به سبب اشتراك محمدبن الحسن و ضعف حسن بن العباس بن الجريش با مشكل روبه رو است. روايت تنها بر عدم مشروعيت جهاد در زمان حاكميت سلطان جائر و قبض يد امام معصوم دلالت مىكند، و اين معنا اعم از اشتراط اذن در مشروعيت جهاد است.
حديث ششم
محمد بن علي بن الحسين في العلل عن أبيه عن سعد عن محمد بن عيسى عن القاسم بن يحيى عن جدّه الحسن بن راشد عن أبي بصير عن أبى عبداللّه
(٦٠) همان، ص٤٩، ح٤.