فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٨٦ - حكم اذان قبل از طلوع فجر آیة الله جعفر سبحانى
است كه رسول خدا (ص) فرمود:
إذا أذن إبن أمّ مكتوم فكلوا و اشربوا و إذا أذن بلال فلاتأكلوا و لاتشربوا؛ (١١)
هرگاه ابن أمّ مكتوم اذان گفت، بخوريد و بياشاميد، امّا وقتى بلال اذان گفت، نخوريد و نياشاميد.
٢. احمد بن حنبل در مسند به سند خود از حبيب نقل كرده است :
سمت عمتي تقول: انّ ابن امّ مكتوم ينادي بليل فكلوا و اشربوا حتى ينادي بلال؛
از عمهام شنيدم كه مىگفت: همانا ابن أمّ مكتوم در شب اذان مىگفت، پس بخوريد و بياشاميد تا اين كه بلال اذان بگويد. (١٢)
٣. همين روايت را بيهقى در سنن به سند خود از زيدبن ثابت نقل كرده كه رسول خدا (ص) فرمود:
انّ ابن أمّ مكتوم يؤذن بليل فكلوا و اشربوا حتّى يؤذن بلال؛ (١٣)
همانا ابن أمّ مكتوم در شب اذان مىگويد، پس بخوريد و بياشاميد تا اين كه بلال اذان گويد.
٤. همين روايت را زيلعى در «نصب الراية» از ابن خزيمه در صحيحش به سند خود از عايشه نقل كرده كه رسول خدا (ص) فرمود:
انّ ابن أمّ مكتوم ينادي بليل فكلوا و اشربوا حتّى يؤذن بلال و كان بلا لايؤذّن حتى يطلع الفجر؛
ابن أمّ مكتوم در شب ندا مىدهد، پس بخوريد و بياشاميد تا بلال اذان گويد. بلال هيچ گاه اذان نمىگفت تا اين كه صبح شود. (١٤)
اين مطلب را رواياتى كه از اهل بيت (ع) نقل شده تأييد مىكند. در اين روايات آمده است
(١١) سنن نسائى، ج٢، ص١١، باب اهل يؤذنان جميعاً أو فرادى».
(١٢) مسند احمد، ج٦، ص٤٣٣.
(١٣) سنن بيهقى، ج١، ص٣٨٢.
(١٤) نصب الراية، ج١، ص٢٨٩.