روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ١٠٩١ - روزشمار جنگ پنجشنبه ٢٧ شهریور ١٣٥٩ ٨ ذی القعده ١٤٠٠ ١٨ سپتامبر ١٩٨٠
١
تمایل آشکار و قابل توجه حملات مرزی عراق به سمت استان خوزستان، باعث شد تا منطقه مرزی ایلام نسبت به روزهای قبل، روز آرام تری را داشته باشد؛ بااین حال، تحرکات عراق در مناطق هم جوار این استان در قالب تقویت و جابه جایی نیرو، تجهیزات مکانیزه و زرهی و نیز آرایش و پیشروی به سمت نقاط مشرف، چشمگیر بوده است. یک گزارش از منابع اطلاعاتی سپاه پاسداران غرب کشور حاکی از آماده شدن ارتش عراق برای حملات زمینی و هوایی شدید به مناطق مهران، دهلران، ایلام و سومار در روزهای ٢٨ و ٢٩ شهریور می باشد.[١] دراین میان، جنگنده های نیروی هوایی جمهوری اسلامی ایران نیز که صبح امروز برای سرکوب خطوط مواصلاتی و تجهیزات دشمن، از پایگاه چهارم شکاری دزفول به پرواز درآمده بودند، موفق شدند بخشی از تجهیزات زرهی - مکانیزه عراق را نابود سازند، اما به دلیل نامعلومی، یک فروند هواپیمای اف٥ ایران در خاک عراق سقوط کرد و خلبان آن اسیر عراقی ها شد.[٢]
اما مشاهدات امروز صبح مرزبانی مهران حاکی است که «دشمن از انتهای ارتفاعات الجبل و کانی سخت عراق به طرف پاسگاه پلکانه و تک تک مشکی و چک سرخ [و] به طرف [پاسگاه های] شوروشیرین و سرنی [ایران] درحال پیشروی هستند.»[٣] گزارش های متعدد دیگر نیز گویای اقدامات عراق درزمینه تقویت نیرو، ایجاد استحکامات و جاده سازی در مناطق اشغال شده در روزهای گذشته است، ازجمله: تقویت نیرو و تجهیزات در مناطق پاسگاه زالوآب عراق روبه روی پاسگاه سالاری ایران؛[٤] ایجاد استحکامات دریک کیلومتری جنوب غربی رودخانه چنگوله؛[٥]جاده سازی در خط مرز از میله های ٢٦ تا ٢٩[٦] و جاده سازی در مناطق بین باغسای عراق و پاسگاه عین عبد.[٧] عراق همچنین امروز گردان٣ تیپ٢ را به همراه یگان های پشتیبانی کننده و توپخانه صحرایی به منطقه خانقین اعزام کرده است.[٨]
مشاهدات یک اکیپ شناسایی از گروهان ژاندارمری صالح آباد نیز حاکی است که نیروهای عراقی در اطراف تپه شینو و پاسگاه انجیره ایران، که آن را در روزهای قبل به تصرف خود درآورده اند، نیروها و سلاح های سبک و سنگین فراوانی ازقبیل خمپاره اندازهای ١٢٠ م.م و تانک ها و نفربرهای زیادی مستقر و موضع گیری کرده اند.[٩] دراین حال، گزارش رادار دهلران و رادار دزفول حکایت از عدم پرواز هواپیماهای عراقی در این روز در مناطق ایلام و خوزستان دارد که باتوجه به گزارش های متعدد نیروهای خودی، احتمال آماده شدن نیروی هوایی عراق برای حملات شدید هوایی در روزهای آتی خیلی زیاد خواهد بود.[١٠]برعکس، امروز نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران روز نسبتاً فعالی در مناطق غرب و جنوب غربی کشور داشت و با اعزام ٦ فروند هواپیمای جنگنده اف٥ در دو نوبت صبح و بعدازظهر از پایگاه چهارم شکاری دزفول، توانست پشتیبانی نسبتاً مفیدی از واحدهای زمینی درگیر در دو استان ایلام و خوزستان داشته باشد.[١١]
[١] سند شماره ٢٨٣٨٣٠ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از ژاجا (رکن٣) به ناحیه کرمانشاه، سنندج، ارومیه، اهواز، ٢٧/٦/١٣٥٩، برابر اعلام سماجا مستند به اعلام سپاه پاسداران به استناد گزارش سپاه غرب کشور
[٢] روزنامه جمهوری اسلامی، ٢٩/٦/١٣٥٩، ص٤؛ و - روزنامه انقلاب اسلامی، ٢٩/٦/١٣٥٩، ص٢، هر دو به نقل از اطلاعیه شماره ٣ ستاد مشترک ارتش جمهوری اسلامی ایران.
[٣] سند شماره ٢٨٣٨٧٦ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از ٠٥ (رکن٣) به ف - ژاجا (رکن٣ - مرکز فرماندهی)، ٢٧/٦/١٣٥٩، برابر گزارش هنگ ایلام مستند به اعلام مرزبانی مهران.
[٤] سند شماره ٢٨٢٩٠٣ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از هنگ ژاندارمری ایلام به تهران فرماندهی ژاجا (رکن٣ - دایره عملیات)، ٢٧/٦/١٣٥٩، برابر گزارش گروهان مهران.
[٥] سند شماره ٢٨٢٩٠٤ از هنگ ژاندارمری ایلام به فرماندهی ژاجا (رکن٣ - دایره عملیات)، ٢٧/٦/١٣٥٩، برابر گزارش گروهان مهران.
[٦] سند شماره ٢٨٣٨٨٣ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از مرزبانی مهران به تهران - مرزبانی کشور، ٢٥/٦/١٣٥٩، برابر گزارش پاسگاه آبزیادی تابع گروهان مهران.
[٧] فیش سیاسی شماره ١٥ - ١٥ - ٦٨ - ٤٠١ - ٣ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از ناحیه ژاندارمری کرمانشاه به تهران فرماندهی ژاجا (رکن٣ - عملیات)، ٢٧/٦/١٣٥٩، برابر گزارش گروهان مهران.
[٨] سند شماره ٢١٤٢٩ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: بولتن خبری مرکز فرماندهی (عملیات سپاه)، ٣٠/٦/١٣٥٩، ص١، گزارش روز ٢٧/٦/١٣٥٩.
[٩] سند شماره ٢٨٣٢٧٢ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از مرزبانی مهران به کرمانشاه (فرماندهی ناحیه - رکن٣)، ٢٨/٦/١٣٥٩، برابر گزارش گروهان صالح آباد مستند به گزارش ستوان دوم اژند، سرپرست اکیپ شناسایی به اطراف پاسگاه انجیره و تپه شینو، ٢٧/٦/١٣٥٩.
[١٠] سند شماره ٤٠٩٣٢٨ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: گزارش استانداری خوزستان، شماره سریال ١٢، ص١٠، ٢٧/٦/١٣٥٩، از مدیر دسک مستقر در لشکر٩٢ زرهی اهواز، ٢٧/٦/١٣٥٩.
[١١] سند شماره ٤٠٩٣٢١ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: گزارش استانداری خوزستان، ٢٨/٦/١٣٥٩، ص١٠، از مرکز پشتیبانی هوایی مستقر در لشکر٩٢ زرهی، ٢٧/٦/١٣٥٩.