روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ١٠١٠ - روزشمار جنگ دوشنبه ٢٤ شهریور ١٣٥٩ ٥ ذی القعده ١٤٠٠ ١٥ سپتامبر ١٩٨٠
خودی و وضعیت روحی و روانی دشمن در داخل منطقه خود دارد و ضمناً قابل مقایسه با اخبار و گزارش های نیروهای خودی می باشد. دراین زمینه، یک گزارش از نیروهای اطلاعاتی خودی که در ساعت ١١ شامگاه امروز دریافت شد، حاکی است: «١. بیمارستان نظامی بصره در سه روز اخیر پر از زخمی های جنگ اخیر است و زخمی ها به شدت محافظت می شوند. ٢. تقویت پادگان تنومه ادامه دارد و تانک ها و توپ ها و کامیون های پر از مهمات که از بصره می آیند در آنجا مستقر و سپس تقسیم می شوند. ٣. اکثر مردم جزیره ام الرصاص از وحشت جنگ اخیر این جزیره را ترک کرده اند. ٤. در جزیره ام الرصاص واحدهای پیاده نظام مستقر گردیده است. ٥. پل جزیره ام الرصاص توسط متخصصین مورد ترمیم قرار گرفته است. ٦. در جزیره البوارین، مردم، این جزیره را ترک کرده اند. خمپاره هایی در جزیره طویله و شمشاع که پشت جزیره البوارین می باشد، مستقر گردیده است. اکثر جنگ دیروز و امروز ازطریق این خمپاره اندازها هدایت می شده است. ٧. طبق آخرین خبر واصله، یکی از هدف های دشمن سرگرم نمودن نیروهای نظامی مقابل (ایرانی) است تا بتوانند در یک محل دیگر با تمام قوا جنگ را شروع کند که احساس می شود محل دیگر مرز شلمچه است؛ زیرا گسترش نیروهای نظامی دشمن باتوجه به اخبار داده شده قبلی در این مکان، برای هجوم است نه دفاع. ضمناً درگیری بین نیروهای متقابل در محل مذکور تا ساعت ١٤ امروز به شدت ادامه داشته است.»[١] گزارش مشابه دیگری از نیروهای اطلاعاتی خودی از تحرکات دیگر عراق در داخل خاک خود و نزدیک به مناطق مرزی ایران حکایت دارد: «لشکر٢، [و] ٣ گردان از تیپ ٣ ارتش عراق امروز صبح به طرف خانقین حرکت نمودند؛... وضع پاسگاه ام الرصاص بحرانی است و تقاضای کمک نموده؛ عوامل اطلاعاتی عراق با استفاده از ارتفاع اطاق فرمان کشتی های تجارتی با دستگاه های مجهز اقدام به تهیه اطلاعات از نوار مرزی داخل ایران می نماید؛... عصر امروز تعداد زیادی مهمات به وسیله ٢٠ دستگاه کامیون از تکریت به دیوانیه ارسال گردید؛ گروهان٣ گردان٥ گارد مرزی عراق در بوارین مستقر می باشد؛ امروز یک دسته خمپاره انداز به منظور سرکوبی نیروهای ایرانی مستقر در خین، به گارد مرزی مأمور گردید.»[٢]
یک گزارش دیگر به نقل از شنود از وسایل مخابراتی ارتش عراق، اتفاقات مرزی بین ایران و عراق را به این شرح گزارش کرده است: «از ساعت ١٦:٤٥ دقیقه، نبرد توپخانه های سنگین بین قوای مستقر در نفت شهر ایران و نفت خانه عراق شروع و ادامه یافته است و بنا به اظهار شعبه سازمان اطلاعات نفت خانه، نیروهای عراقی قادر به جواب گویی آتش توپخانه ایران نخواهند بود؛ نیروهای ایرانی مستقر در منطقه اروندرود (شط العرب) کلیه پاسگاه های عراقی را زیرنظر گرفته و پاسگاه ام الرصاص عراق را مورد حمله و زیر آتش توپخانه قرار داده اند؛ پاسگاه نعمان عراق زیر آتش شدید توپخانه سنگین ایران قرار گرفته و این درگیری تا ساعت ٢٠ ادامه یافته است؛ حملات سنگین توپخانه و تانک های ایرانی
[١] سند شماره ٤٣٢٧٤٢ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از واحد هماهنگی نیروهای انتظامی خرمشهر به ستاد هماهنگی نیروهای انتظامی استان خوزستان، ٢٤/٦/١٣٥٩.
[٢] سند شماره ٦٣٧٧٧ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از سپاه (مرکز فرماندهی) به سپاه اهواز، ٢٤/٦/١٣٥٩، برابر گزارش اداره دوم سماجا.