روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٩٥٨ - روزشمار جنگ شنبه ٢٢ شهریور ١٣٥٩ ٣ ذی القعده ١٤٠٠ ١٣ سپتامبر ١٩٨٠
آغاز شده بود و باتوجه به ناهماهنگی بین نیروهای مدافع ایرانی، تنها راه بالابردن کیفیت کار در نفت شهر و مقابله با مهاجمان را تشکیل ستاد مشترک از ارتش و سپاه و ژاندارمری می داند.[١]
علاوه بر نواحی مختلف سومار، نفت شهر نیز زیر آتش سنگین عراق قرار گرفت و اوضاع شهر متشنج شد.[٢]در درگیری شدید امروز عصر منطقه نفت شهر، با آتش متقابل نیروهای خودی مواضع و سنگرهای عراق درهم کوبیده شد و به دشمن تلفاتی وارد آمد. در این درگیری همچنین ٤ نفر از پاسداران و افراد ارتش جمهوری اسلامی ایران به شهادت رسیدند، که به گزارش مرکز فرماندهی سپاه غرب، علت آن پشتیبانی نکردن نیروهای ارتش از سپاه بوده است.[٣]
اوضاع قصرشیرین و اطراف آن نیز پس از چند روز آرامش نسبی، بار دیگر به هم ریخت و از ساعت ١٣ امروز، ارتش عراق با آتشباری روی مسیر جادة قصرشیرین به سرپل ذهاب به مدت دو ساعت این جاده را بند آورد[٤] و از ساعت ٦ بعدازظهر نیز شهر قصرشیرین و پاسگاه پرویز را با توپخانه سنگین خود تا بامداد روز بعد، زیر آتش شدید گرفت و نیروهای مستقر در این پاسگاه نیز به آتش توپخانة عراق پاسخ دادند.[٥]
گزارش سپاه غرب کشور نیز حاکی است امروز یک افسر مسلح عراقی، خود را به نیروهای ایران واقع در منطقة قصرشیرین تسلیم کرده و سلاحش را تحویل داده است.[٦]
از ساعت ١٦:٣٠ دقیقه نیز موضع کلانتر و نصرآباد و مجدداً محور اصلی قصرشیرین به سرپل ذهاب زیر آتش عراق قرار گرفت که موجب آتش سوزی باغ های این مسیر شده است. در ساعت ١٩:١٠ دقیقه، علاوه بر مواضع فوق، ستاد و قرارگاه هنگ ژاندارمری قصرشیرین نیز زیر آتش سنگین توپخانة عراق قرار گرفت که با پاسخ نیروهای ارتشی مستقر در محل مواجه شد.[٧]همچنین، «گزارش تلفنی گروهان قصرشیرین حاکی است در ساعت ١٩:٣٠ دقیقه، تعدادی از تانک های ارتش بعث عراق از روبه روی پاسگاه تنگاب نو شروع به پیشروی نموده که بلافاصله از واحد ارتش مستقر در خرناصرخان تقاضای پشتیبانی گردیده که به آتش واحد موصوف، تانک های دشمن درهم کوبیده شده و مجبور به عقب نشینی شده اند.»[٨] باوجوداین، درگیری سنگین میان قوای طرفین در منطقه بین تنگاب نو و تنگاب کهنه تا پاسی از شب ادامه داشته است.[٩] بنا به گزارش بعدی این گروهان، «٦ دستگاه تانک عراقی مجدداً با پشتیبانی ٢ فروند میگ به پاسگاه تنگاب نو حمله [کردند] و درنتیجة رشادت پرسنل پاسگاه و با پشتیبانی آتش ارتش جمهوری اسلامی، تانک ها عقب نشینی و دراثر اصابت راکت هواپیماهای مذکور منبع آب و گازوئیل تلمبه خانة تنگاب نو آتش گرفته، لیکن تلفات جانی در بر نداشته است.»[١٠]سرانجام با فشار مهاجمان، نیروهای ژاندارمری پاسگاه را تخلیه کرده و این پاسگاه شامگاه امروز به تصرف عراق درآمد و ٣ تانک عراقی در محل پاسگاه مستقر گردیدند، اما گروهی از تکاوران سپاه پاسداران با دشمن درگیر شدند و یکی از تانک های دشمن را از بین برده و بقیه نیز متواری شدند و پاسگاه و سلاح های موجود در آن مجدداً به دست نیروهای خودی افتاد.[١١]
[١] سند شماره ٥٠٦٠٧ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از مرکز فرماندهی غرب به مرکز فرماندهی سپاه، ٢٢/٦/١٣٥٩، ساعت ١٤:٤٠ دقیقه.
[٢] روزنامه کیهان، ٢٣/٦/١٣٥٩، ص٢، خبرنگار کیهان از قصرشیرین.
[٣] سند شماره ٦٥١٢٤ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از سپاه مرکز فرماندهی به سماجا٣ (مرکز فرماندهی)، ٢٢/٦/١٣٥٩،ساعت ١٥:٣٠ دقیقه؛ و - روزنامه جمهوری اسلامی، ٢٤/٦/١٣٥٩، ص٤، به نقل از خبرگزاری پارس در گفت وگو با فرماندار قصرشیرین، ٢٣/٦/١٣٥٩.
[٤] سند شماره ٣٤٤٤٤ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از شهربانی جمهوری اسلامی ایران به وزارت کشور، ٢٣/٦/١٣٥٩، برابر تلفنگرام واصله از شهربانی قصرشیرین، ٢٢/٦/١٣٥٩.
[٥] روزنامه کیهان، ٢٣/٦/١٣٥٩، ص٢، خبرنگار کیهان از قصرشیرین.
[٦] سند شماره ٥٠٦١٤ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از سپاه (مرکز فرماندهی) به سماجا٣ (مرکز فرماندهی)، ٢٢/٦/١٣٥٩، ساعت ١٦:٢٥دقیقه، برابر اعلام سپاه غرب.
[٧] سند شماره ٢٧٦٨٤٠ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از ٠٥ (رکن٣) به فرمانده ع - م - غ (رکن٣)، ٢٣/٦/١٣٥٩، برابر گزارش هنگ قصرشیرین؛ و - سند شماره ٣٤٤٣٨ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از ژاندارمری (رکن٣ - مرکز فرماندهی) به دفتر ریاست جمهوری، ٢٣/٦/١٣٥٩، برابر گزارش هنگ ژاندارمری.
[٨] سند شماره ٢٧٦٨٨٦ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از هنگ قصرشیرین به تهران فرمانده ژاجا (دایره عملیات)، ٢٢/٦/١٣٥٩، برابر گزارش گروهان قصرشیرین.
[٩] روزنامه جمهوری اسلامی، ٢٤/٦/١٣٥٩، ص٤، به نقل از خبرگزاری پارس در گفت وگو با آذربان فرمانده سپاه قصرشیرین.
[١٠] سند شماره ٢٧٦٨٩٧ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از هنگ قصرشیرین به تهران فرمانده ژاجا (دایره عملیات)، ٢٢/٦/١٣٥٩، برابر گزارش گروهان قصرشیرین.
[١١] سند شماره ٥٠٦٦١ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از سپاه (مرکز فرماندهی) به سماجا٣، ٢٩/٦/١٣٥٩.