الکلام الغنی؛ شرح فارسی بر باب اول مغنی - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٣٥ - رأى برخى از ادباء و مردود بودنش

شرح‌

قوله: و خرّج جماعة: يعنى و حمل جماعة.

قوله: ان كنّا فاعلين‌ : نيستيم ما فاعل و انجام دهنده سوره انبياء آيه (١٧).

تجزيه و تركيب‌

ان: حرف نفى، غير عامله، مبنى.

كنّا: فعل و فاعل و فاعل يعنى « انا » اسم است براى « كان » .

فاعلين: خبر است براى « كان » .

قوله: قل ان كان للرّحمن ولد : بگو براى خداوند رحمن فرزندى نيست سوره زخرف آيه (٨١).

تجزيه و تركيب‌

قل: فعل و فاعل و ضمير فاعلى در آن مستتر است به استتار وجوبى.

ان: حرف نفى، غير عامله، مبنى.

كان: از افعال ناقصه.

للرّحمن: جار و مجرور، متعلق به « كان » ، خبر براى « كان » .

ولد: اسم براى « كان » .

قوله: و على هذا: مشاراليه « هذا » تخريج جماعة مى‌باشد.

قوله: و لقد مكّناهم فيما ان الخ‌ : آيه (٢٦) از سوره احقاف.

تجزيه و تركيب‌

لام: براى تأكيد، غير عامل، مبنى.

قد: بمعناى تحقيق، غير عامل، مبنى.