الکلام الغنی؛ شرح فارسی بر باب اول مغنی - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٢٩ - رأى برخى از ادباء و مردود بودنش

تجزيه و تركيب‌

ان: نافيه، غير عامله، مبنى.

منكم: جار و مجرور، متعلق به استقرّ، خبر براى مبتدأ محذوف و تقدير آن:

ما احد منكم الّا واردها مى‌باشد.

الّا: حرف استثناء.

واردها: مضاف و مضاف‌اله و اضافه « وارد » به ضمير از قبيل اضافه وصف بمفعول مى‌باشد.

قوله: ان اردنا الّا الحسنى‌ : آيه (١٠٨) از سوره توبه.

تجزيه و تركيب‌

ان: نافيه، غير عامله، مبنى.

اردنا: فعل ماضى و ضمير « نا » فاعلش مى‌باشد، صيغه متكم وحده از بابب افعال، متعدى، معلوم و مفعولش محذوف است و تقدير آن ان اردنا شيئا الا الحسنى مى‌باشد.

الّا: حرف استثناء.

الحسنى: اسم، صيغه افعل تفضيل، مفرد، مؤنث، مستثناى مفرّغ بنابراين اعرابش نصب مى‌باشد.

قوله: ان يدعون من دونه الّا اناثا : آيه (١١٦) از سوره نساء.

تجزيه و تركيب‌

ان: نافيه، غير عامله، مبنى.

يدعون: فعل مضارع، صيغه جمع، مذكر، غائب، ثلاثى مجرّد از باب نصر، ينصر، ناقص واوى، متعدّى، معلوم و مفعول آن محذوف است و تقدير: ان يدعون من دونه شيئا الّا اناثا مى‌باشد.