الکلام الغنی؛ شرح فارسی بر باب اول مغنی - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٧٤ - قسم اول از اقسام«ان» حرفيه

خير: خبر.

لهنّ: جار و مجرور، متعلق به « خير » ظرف لغو.

قوله: و ان تعفوا اقرب للتقوى‌ : آيه (٢٣٧) از سوره بقره.

تجزيه و تركيب‌

ان: حرف ناصب (مصدرى).

تعفوا: فعل مضارع، صيغه جمع، مذكر، حاضر، ثلاثى مجرد، از باب نصر، ينصر ناقص واوى، منصوب بان مصدرى، در تأويل مصدر، مبتدأ و تقدير آن:

عفوكم اقرب للتقوى.

اقرب: افعل تفضيل، خبر.

للتقوى: جار و مجرور، متعلق به « اقرب » ظرف لغو.

قوله: انّ منه: ضمير در « منه » به حرف مصدرى راجع است.

قوله: ان تبرّوا و تتّقوا و تصلحوا بين الناس‌ : آيه (٢٢٤) از سوره بقره.

تجزيه و تركيب‌

ان: حرف ناصب (مصدرى).

تبرّوا: فعل مضارع، صيغه جمع، مذكر، حاضر، ثلاثى مجرد از باب ضرب، يضرب و فرح، يفرح، مضاعف، منصوب به ان مصدرى، در تأويل مصدر، مبتدأ و تقدير آن: برّكم و تقوالكم و اصلاحكم بين الناس خير لكم مى‌باشد بنابراين خبر مبتدأ كه خير لكم باشد حذف شده.

واو: عاطفه.

تتقوّا: معطوف به « تبرّوا » .

واو: عاطفه.

تصلحوا: معطوف به « تبرّوا » .