آنچه در تفسير ابوالفتوح هنگام طرح مباحث كلامى، بيشتر ديده مى شود، عباراتى اين چنين است: «... در آيه دليل است بر بطلان قول مجبّره...». [١] پس از آن مى توان به موضعگيرى او در برابر اصحاب معارف اشاره نمود. [٢]
از ويژگيهاى ديگر اين تفسير، آن است كه غالباً خداوند را با تعبير «قديم» ياد مى كند. [٣]
اكنون با ذكر اصول مذهب اماميه، موضع شيخ را در مورد آن اصول ياد مى كنيم.
توحيد: ابوالفتوح رازى هنگام تفسير آيه شريف «إِنَّ فِي خَلْقِ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ» [٤]
چنين نگاشته است:
«خداى تعالى (جل جلاله) در اين آيه هفت دليل ذكر كرد بر وحدانيت خود: اول خلق آسمان و زمين؛ دوم اختلاف شب و روز؛ سيم كشتى دريا؛ چهارم گردانيدن بادها؛ پنجم باران زمين زنده كننده؛ ششم انواع جانوران زمين؛ هفتم ابر مسخر از ميان آسمان و زمين و هر يكى دليلى بلكه دليلهاست بر وجود و وحدانيت قديم (جل جلاله)...». [٥]
صفات خدا: ابوالفتوح به مسئله صفات نيز توجه نموده است؛ مثلاً درباره معناى «يد» معتقد است:
«يد به معنى جارحه در حق خداى روا نيست؛ از آنجا كه درست شده است بالأدلة القاطعة كه او جسم نيست و به صفت اجسام نيست». [٦]
آن گاه سخن مشبهه و جماعتى از اهل اخبار را كه گفته اند: «للّه يد لا كالأيادى»، تحليل كرده و سپس پنج وجه در معناى «يد» آورده و معناى نعمت را براى اين واژه