تفسير پژوهي ابوالفتوح رازي - ایازی، سید محمد علی - الصفحة ٢٩٥
جهت، اين دو مذهب كلامى را «عدليه» مى نامند. علامه حلّى مى فرمايد: «اصل عدل، اصل مهمّى است كه قواعد و احكام اسلامى بر آن استوار است». [١]
عدل در ديدگاه ابوالفتوح
ابوالفتوح رازى به ترتيب مصحف در آياتى را كه تناسب با موضوع عدل داشته ديدگاه اماميه را شرح داده است كه به مواردى چند اشاره مى گردد:
۱. انعام، آيه ۱۳۲: «وَ لِكُلٍّ دَرَجاتٌ مِمّا عَمِلُوا وَ ما رَبُّكَ بِغافِلٍ عَمّا يَعْمَلُونَ» . «و آيت دليل است بر عدل خداى تعالى و آنكه در قيامت با مكلّفان، كار به استحقاق كند و ثواب و عقاب، بر حسب عمل خواهد دادن». [٢]
۲. اعراف، آيه ۴۲: «لا نُكَلِّفُ نَفْساً إِلاّ وُسْعَها...» . «حشوى است در ميان مبتدا و خبر افتاده براى بيان عدل را تا مكلّف استصعاب ايمان نكند و گمان نبرد كه آن تكليفى است كه او به آن برنيايد». [٣]
۳. انفال، آيه ۵۳: «ذلِكَ بِأَنَّ اللّهَ لَمْ يَكُ مُغَيِّراً نِعْمَةً أَنْعَمَها عَلى قَوْمٍ حَتّى يُغَيِّرُوا ما بِأَنْفُسِهِمْ» . «حق تعالى در اين آيت بيان عدل خواهد كرد و ردّ كرد بر جمله مجبران و قدريان؛ گفت: من كه خدايم، نعمتى كه مبتدا كرده باشم، بر سبيل تفضّل با بندگان خود از كرم خود روا ندارم كه آن نعمت برايشان بگردانم و بَدل كنم تا آنكه ايشان حال بر خود بگردانند،... و اين آيت دليل فضل و عدل است». [٤]
۴. انفال، آيه ۵۴: «فَأَهْلَكْناهُمْ بِذُنُوبِهِمْ... وَ كُلٌّ كانُوا ظالِمِينَ» . «اين آيت نيز دليل عدل است». [٥]