دانشنامه ميزان الحكمه - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٤٣٨
خواهيم داد تا برايشان روشن شود كه او حق است» . اين آيات ، تصريح مى كنند كه نه يك دليل و نشان ، بلكه دليل ها و نشانه هاى فراوانى در وجود انسان براى آشنايى با آفريدگار جهان هست كه انسان نمى تواند حقيقتا خودشناس ، امّا خداناشناس باشد .
اقسام احاديث دعوت به خودشناسى
احاديث اسلامى ، با الهام گرفتن از قرآن ، فراوان بر خودشناسى تأكيد دارند . اين احاديث را مى توان به چهار دسته تقسيم كرد :
١ . ارزش خودشناسى
دسته اوّل ، احاديثى كه خودشناسى را با ارزش ترينِ شناخت ها معرّفى مى كنند ، مانند آنچه از امام على عليه السلام روايت شده است كه : أَفضَلُ المَعرِفَةِ مَعرِفَةُ الإِنسانِ نَفسَهُ . [١] برترين شناخت ، خودشناسى است . المَعرِفَةُ بِالنَّفسِ أَنفَعُ المَعرِفَتَينِ . [٢] سودمندترينِ دو شناخت ، خودشناسى است . أَفضَلُ الحِكمَةِ مَعرِفَةُ الإِنسانِ نَفسَهُ . [٣] برترين حكمت ، خودشناسى است . غايَةُ المَعرِفَةِ أَن يَعرِفَ المَرءُ نَفسَهُ . [٤] نهايت شناخت ، خودشناسى است .
[١] ر . ك : غرر الحكم : ح ٢٩٣٥ .[٢] ر . ك : غرر الحكم : ح ١٦٧٥ .[٣] ر . ك : غرر الحكم : ح ٣١٠٥ .[٤] ر . ك : غرر الحكم : ح ٦٣٦٥ .