٢٢٠٢.تهذيب الأحكام ـ به نقل از سماعة بن مهران ـ : از امام صادق عليه السلام پرسيدم : وقت نماز مى شود و سفره انداخته است؟ فرمود : «اگر اوّل وقت باشد ، بايد ابتدا غذا را خورد ؛ ولى اگر مقدارى از وقت گذشته ، به طورى كه بيم به تأخير افتادن نماز مى رود ، بايد اوّلْ نماز را خواند» .

٢٢٠٣.الكافى ـ به نقل از زيد شحّام ـ : امام صادق عليه السلام خوش نداشت كه شخص ، دستش را كه چيزى از غذا بر آن است ، با دستمال پاك كند ، و اين ، براى احترام به غذا بود ؛ بلكه مى بايست يا خودش آن را مى ليسيد يا كودكى كه در كنار او بود .

يادداشت

در شمارى از احاديث گذشته ، استفاده كامل از آنچه در ظرف غذا يا در انگشتان باقى مانده است ، با تعبيراتى مانند : «لعق القصعة (ليسيدن كاسه)» ، «لعق الصحفة (ليسيدن بشقاب) و لعق الأصابع (ليسيدن انگشتان)» مورد توصيه و تأكيد قرار گرفته است . در اين باره دو نكته قابل توجّه است : ١ . تأكيد بر مصرف باقى مانده موادّ خوراكى تا اين حد ، در جهت ايجاد فرهنگ «مبارزه با اسراف» و با هدف استكبارستيزى و تقويت «خودكفايى اقتصادى» است . بديهى است خانواده اى كه تا اين حد عادت به صرفه جويى دارد ، هيچ چيزِ قابل مصرفى را هدر نمى دهد و اگر مردم با اين فرهنگ تربيت شوند ، كشورى كه خودكفا نيست ـ مانند كشور ما ـ تا اين حد ، ضايعات موادّ غذايى (بخصوص نان) نخواهد داشت . ٢ . ليسيدن انگشتان و ظرف غذا موضوعيت ندارد ؛ بلكه هدف ، مصرف كردن همه موادّ غذايىِ موجود در آنهاست . بنا بر اين ، ممكن است اين هدف ، از راه ديگرى هم تحقّق پيدا كند . گذشته از اين ، در عصر حاضر كه فرهنگ غذا خوردن با دست ، منسوخ شده است ، ليسيدن انگشتان ، بى معناست و اين توصيه ، با خوردن همه موادّ غذايى باقى مانده بر قاشق ، انجام مى گيرد ، مگر آن كه احتمال بدهيم كه خوردن غذا با دست ـ چنان كه گفته شده است ـ از نظر بهداشتى ، سودمند باشد .