ترجمه شرح دعاى سحر - فهري، سيد احمد - الصفحة ١٧٦ - انسان را در هر مقام لسانى است مناسب آن مقام و استجابتى است مناسب آن لسان

خاص همين مرتبه و رب اين مربوب. پس در اين مقام آن كه او را اجابت مى‌كند و از او كشف سوء و رفع اضطرار مى‌كند اسم رحمن است كه رب هويت مبسوطه اطلاقيه است.

و انسان را در مقام تعين روحى و نشأه تجريدى و بود عقلانى سابق، لسانى است كه با آن زبان از پروردگارش سؤال مى‌كند و خداى تعالى او را با اسم عليم كه رب نشأة تجريدى است اجابت مى‌كند.

و انسان در مقام قلبش با لسان ديگرى دعا مى‌كند و با اسمى كه مناسب با آن نشأه است جواب به او داده مى‌شود. و در مقام جمع ميان نشأه‌ها و مقامى كه حافظ حضرات است با لسانى كه مناسب با حضرت جمع باشد استدعا مى‌كند و با اسم جامع و تجلى اتم كه اسم اعظم است جواب دريافت مى‌كند.

و اين است همان انسان كاملى كه محقق قونوى در مفتاح غيب و شهود بدان اشاره كرده و مى گويد: «وقتى كامل شد (يعنى انسان) پس او را در دعا و غيره ميزانى است مخصوص به خود او و امورى كه تنها از آن اوست و كسى با او شركت ندارد.» و به همين انسان كامل در فصوص اشاره كرده و مى‌گويد: «اما كاملان و اوتاد، توجهشان به حق تعالى تابع تجلى ذاتى است كه از براى آنان حاصل مى‌شود، و رسيدن به مقام كمالشان ميسر نيست مگر اينكه به اين تجلى ذاتى فائز گردند، و نتيجه اين تجلى ذاتى آن است كه معرفتى تمام و جامع همه حيثيات همه اسماء و صفات و مراتب و اعتبارات براى آنان حاصل شود كه حق را از حيث تجلى ذاتى كه با شهود اتم براى آنان حاصل شده است به طور صحيح تصور مى‌كنند. و از اين روست كه اجابت در دعايشان به تأخير نمى‌افتد.»