شناخت نامه نماز - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٦٥٣ - ٦ قنوت

٦. قُنوت‌

بر پايه احاديث متواتر، امامان اهل بيت عليهم السلام پاسدار، مبلّغ و تبيينگر سنّت نبوى اند. بر اين اساس، چنانچه در مواردى، سنّت و سيره پيامبر صلى الله عليه و آله به ما نرسيده باشد، مى‌توان از سيره آن بزرگواران، سيره پيامبر خدا صلى الله عليه و آله را كشف كرد.

بر اين اساس، فقهاى شيعه، قنوت را از جمله مستحبّات مؤكّدى بر مى‌شمرند كه انجام آن، در همه نمازها مشروع بوده و اختصاص به نماز خاصّى ندارد و محلّ انجام آن نيز پس از قرائت ركعت دوم و پيش از ركوع است، مگر در نماز جمعه كه حكم آن، قدرى متفاوت با ديگر نمازهاست.[١] مستند اين رأى، روايات متعدّدى هستند كه از اهل بيت عليهم السلام صادر شده اند، مانند: آنچه شيخ كلينى در الكافى و شيخ طوسى در دو كتاب تهذيب الأحكام و الاستبصار خود، از امام باقر عليه السلام نقل كرده‌اند:

القُنوتُ فى كُلِّ صَلاةٍ فى الرَّكعَةِ الثّانِيَّةِ قَبلَ الرُّكوعِ.[٢]

قنوت در نمازها، پيش از ركوع ركعت دوم است.

اهل سنّت نيز، با نقل رواياتى از براء بن عازب، تمام نمازهاى واجب پيامبر خدا را داراى قنوت گزارش كرده‌اند.[٣] با اين حال، در باره انجام قنوت، آراى متفاوتى در بين فقيهانشان به چشم مى‌خورد: شافعى، قنوت را تنها در نماز صبح، مستحب مى‌داند.

ابو حنيفه جز در نماز وَتر، قنوت را مكروه دانسته‌[٤] و ابن حنبل نيز آن را براى امام در صورتى مُجاز مى‌داند كه گروهى براى جهاد اعزام شده باشند و ضرورت داشته باشد برايشان دعا كرد.[٥]

[١]. ر. ك: العروة الوثقى: ج ٢ ص ٦٠٧.

[٢]. ر. ك: ج ١/ ح ٦١١.

[٣]. ر. ك: ج ١/ ح ٦٠٤.

[٤]. ر. ك: بداية المجتهد: ج ١ ص ١٠٨.

[٥]. المجموع: ج ٣ ص ٥٠٤.