شناخت نامه نماز - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٤٩٤ - پژوهشى درباره كيفيت تسبيح فاطمه زهرا
پژوهشى درباره كيفيّت تسبيح فاطمه زهرا[١]
احاديث فراوانى بر استحباب ذكر تسبيحات فاطمه زهرا عليها السلام- كه از مصاديق «ذكرِ كثير» دانسته شده-[٢] تأكيد كردهاند. اين احاديث- كه در كتب چهارگانه شيعه و برخى از صحاح و مسانيد مشهور اهل سنّت به طريقهاى مختلف، نقل شدهاند-، بيانگر، آن اند كه استحباب اين تسبيح، منحصر به تعقيب نمازهاى واجب و يا هر نمازى نيست؛ بلكه هنگام خواب و يا براى رفع پارهاى مشكلات نيز مفيد است.[٣]
همه اين احاديث، اتّفاق دارند كه تسبيحات فاطمه زهرا عليها السلام از تركيب سه ذكرِ «اللَّه أكبر»، «الحمد للَّه» و «سبحان اللَّه» به وجود آمده و عطاى پُرارزش پيامبر خدا به دختر بزرگوارش فاطمه عليها السلام است. همچنين در تعداد هر يك از اين اذكار و نيز شمار مجموعه آنها، اتّفاق نظر است؛ يعنى همه روايات، تعداد ذكر «اللَّه أكبر» را ٣٤ بار، «الحمد للَّه» را ٣٣ بار و «سبحان اللَّه» را نيز ٣٣ بار دانستهاند كه مجموع آنها يكصد مىشود.
تنها اختلافى جزئى، در ترتيب اين سه جزء است. احاديث شيعى به اتّفاق، «اللَّه
[١]. اين بيان توسط استاد گرانقدر آقاى عبدالهادى مسعودى نگارش يافته است.
[٢]. ر. ك: نهج الذكر: ج ٢ ص ٨٧ ح ٩٣١- ٩٣٣ و ج ١ ص ١١٥ ح ١٧٦- ١٧٩.
[٣]. ر. ك: الكافى: ج ٢ ص ٥٣٦ ح ٧، شناختنامه نماز: ح ٧٥٧ و ٧٥٨.