شناخت نامه نماز - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٧٢٤ - پژوهشى در باره تضييع نماز
پژوهشى در باره تضييع نماز[١]
توضيحى قرآن كريم در آيه شريف: «فَخَلَفَ مِنْ بَعْدِهِمْ خَلْفٌ أَضاعُوا الصَّلاةَ وَ اتَّبَعُوا الشَّهَواتِ فَسَوْفَ يَلْقَوْنَ غَيًّا؛[٢] آن گاه پس از آنان، جانشينانى به جايشان نشستند كه نماز را تباه ساختند و از هوسها پيروى كردند. پس به زودى [سزاى] گمراهى [خود] را خواهند ديد»، تباهكنندگانِ نماز را به تندى، نكوهيده و وعده عذاب به آنها داده است.
افزون بر اين، دو آيه شريف: «فَوَيْلٌ لِلْمُصَلِّينَ\* الَّذِينَ هُمْ عَنْ صَلاتِهِمْ ساهُونَ؛[٣] ويل براى نمازگزاران است؛ آنان كه از نمازشان غافل اند» با توجّه به روايت ناظر به آن[٤]- كه «سهو» را به «تضييع» تفسير كرده- نيز تهديدى از سوى خداوند نسبت به ضايع كنندگان نماز و بيان عواقب سوء اين پديده ناپسند است.
همچنين احاديث متعدّد اين باب، همسو و همصدا با آيات پيش گفته، تضييع (تباه كردن) نماز را كارى زشت دانسته و زيانهاى آن را بيان كردهاند. برخى از اين احاديث، تضييع نماز را نقطه مقابل محافظت از نماز بر شمردهاند.[٥] از اين رو براى بررسى مفهوم و آثار آن، مىتوان از مفهومشناسى و شناخت آثار محافظت از نماز نيز مدد گرفت.
[١]. اين بيان توسط استاد ارجمند آقاى عبدالهادى مسعودى نگارش يافته است.
[٢]. مريم: آيه ٥٩.
[٣]. ماعون: آيه ٤- ٥.
[٤]. ر. ك: ح ١٠٠١.
[٥]. ر. ك: ح ١٠٠٢ و ١٠٠٣ و ١٠١٠.