الگوى شادى از نگاه قرآن و حديث - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ١٠١ - ٣- ٣- ٢- ١ قناعت

اختصاص داده شده است، و توضيحات لازم در اين زمينه، ضمن تبيين اصل چهارم، ارائه خواهد شد.[٢٨٤]

٣- ٣- ٢. اخلاق فردى‌

شكل‌گيرى يك درون سالم و آراسته، نقش مهمّى در احساس نشاط و شادى خواهد داشت. برخى از موارد اخلاق فردى را كه در روايات، به سرورآور بودن آنها اشاره شده، بيان خواهيم كرد:

٣- ٣- ٢- ١. قناعت‌

از ديگر ابعاد اخلاقى، قناعت است كه به روزى مربوط مى‌گردد. روزى، مسئله‌اى اقتصادى است كه بُعد اخلاقى هم دارد. بر اساس منابع اسلامى، روزى را خداوند متعال، مقدّر مى‌سازد و توسط انسان، تحصيل مى‌شود. برخى براى به دست آوردن روزىِ بيشتر از تقدير، دچار حرص و زياده‌خواهى مى‌شوند. اين كار، از سويى، ناآرامى ذهن و آشفتگى فكر را به دنبال دارد و از سوى ديگر، موجب ناكامى و تلاشى بى‌حاصل مى‌گردد و در نتيجه، اندوه به بار مى‌آورد. در مقابل، قناعت كردن و راضى بودن به روزى مقدّر، موجب آرامش و آسايش انسان مى‌گردد. اين ويژگى اخلاقى در حوزه اخلاقى، يكى از مؤلّفه‌هاى حيات طيّبه است كه قرآن كريم آن را طرح كرده است.[٢٨٥] دليل برخى ناشادى‌ها و اندوه‌ها، همين حرص و زياده‌خواهى است. امام على عليه السلام مى‌فرمايد:

مَن اقتَصَرَ عَلى بُلغَةِ الكَفافِ فَقدِ انتَظَمَ الرّاحَةَ، وتَبَوَّأَ خَفضَ الدَّعَةِ.[٢٨٦]

هر كس به قدر كفافْ بسنده كند، بى‌ترديد، آسايش را به چنگ مى‌آورد و در فراوانى و رفاه، جاى مى‌گيرد.

[٢٨٤]. ر. ك: ص ١١٠( تلاش براى شادكامى ديگران).

[٢٨٥]. ر. ك: ص ٣٢٣( قناعت).

[٢٨٦]. ر. ك: ص ٣٢٢ ح ٤٣٦.