یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٤٨ - زن - حکومت و قوامت مرد بر زن

یادداشتهای استاد مطهری، ج ٥، ص: ١٤٨

بین افرادی که به حکم اجبار همزیستی را انتخاب میکنند ومیان افرادی که طبیعت، همزیستی را جزء سرشت آنها قرار داده است. در اجتماع طبیعی [طبیعت] همزیستی را آفریده است، خود افراد عین احتیاج و مورد احتیاج یکدیگرند نه همکاری آنها با هم مورد احتیاج است.

پدران و فرزندان این طورند، یعنی علاقه آنها به یکدیگر طبیعی است، خودشان مورد احتیاج یکدیگرند نه کار و همکاری آنها، خصوصاً از ناحیه پدر نسبت به فرزند. همزیستی آنها روی حساب و فکر و تحزب و همکاری نیست. لهذا پدر از آسایش خود صرف نظر میکند که خود فرزند را داشته باشد، آنهم نه مثل داشتن یک شی ء از قبیل فرش و خانه و غیره که آن شی ء را برای خود میخواهد بلکه خود فرزند را میخواهد به علاوه سعادت و خوشی و نیکبختی فرزند.

سعادت پدر به خود فرزند و به سعادت فرزند بستگی دارد. روی این حساب جلو ظلم پدر بر فرزند همیشه گرفته شده است، یعنی این پیوند طبیعی مانع ظلم است، البته ظلم از روی عمد. اما ظلم از روی جهل علت دیگر دارد که انسان به نفس خود نیز از روی جهل ظلم میکند.

طبیعت عملًا جلو ظلم پدر بر فرزند را از روی عمد، گرفته است.

ظلم پدر بر فرزند از نوع ظلم به نفس است که به واسطه خرافات و جهالات، انسان به تن و روان خود ظلم میکند.

به عقیده ما زوجیت، عائله، زندگی خانوادگی، یک احتیاج طبیعی است و با اجتماع مدنی متفاوت است، از لحاظ حقوق و احکام هم قهراً متفاوت است.

زن و مرد خودشان مورد احتیاج یکدیگرند. احتیاج به خانواده غیر از احتیاج جنسی است. علما امروز اقرار و اعتراف دارند که علاقه زوجیت مافوق علاقه جنسی است. به عقیده این علما در متن خلقت طرح یگانگی دو روح ریخته شده است. اگر فردی در همه عمر مجرد زیست کند ولی غرق در تمتعات جنسی باشد این فرد