٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص

فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٥ - ميراث غير مسلمان آیت الله سيدمحمود هاشمى شاهرودى

دئلى اين حديث را از قول مردى براى من نقل كرد كه معاذ گفت: از پيامبر(ص) شنيدم كه فرمود: الاسلام يزيد و لاينقص، (٢٨)سپس ميراث را به مسلمان داد. (٢٩)همانند اين حديث، بسيار در روايات ايشان وجود دارد و روايات شيعه در اين باره بى‌شمار است. اما روايت أنّه لايتوارث اهل ملتين كه متضمن نفى توارث ميان اهل دو دين است، (٣٠)ما نيز آن را مى‌پذيريم و قائل به مدلول آن هستيم؛ زيرا توارث از باب تفاعل است و معناى آن اين است كه هر يك از آن دو از ديگرى ارث مى‌برد، و هرگاه ما معتقد باشيم كه مسلمان از كافر ارث مى‌برد ولى كافر از مسلمان ارث نمى‌برد، (٣١)توارث ميان كافر و مسلمان را نفى كرديم.» (٣٢)

حديث نفى توارث، در روايات ما از معصومين(ع) نيز نقل شده است ولى در همان روايات تفسير شده است به همين مضمونى كه سيدمرتضى آن را بيان كرده است و تفصيل آن در وجه سوم خواهد آمد.

وجه سوم، روايات خاص:مجموعه‌اى از روايات كه به حد استفاضه رسيده است دلالت بر آن دارد كه مسلمان از كافر ارث مى‌برد، (٣٣)از جمله:

١. صحيحه ابى ولاد:

قال: سمعت أبا عبداللّه‌(ع) يقول: المسلم يرث امرأته الذمية و هى لاترثه؛ ابى ولاد مى‌گويد: از امام صادق(ع) شنيدم كه مى‌فرمود: مرد مسلمان از


(٢٨) اسلام مى‌افزايد و نمى‌كاهد.
(٢٩) سنن ابى داود، ج ٣، ص ١٢٦، ح ٢٩١٢.
(٣٠) وسائل الشيعه، ج ٢٦، ص ١٢، ب ١ از ابواب موانع الارث، ح ٤ و غيره.
(٣١) همان، ص ١١، ح ٢.
(٣٢) انتصار، ص ٥٩١ ـ ٥٨٨.
(٣٣) وسائل الشيعه، ج ٢٦، ص ١٢، ب ١ از ابواب موانع ارث، ح ٤.