اجتهاد است، حاصل شده، به كاشان معاودت و مدتى در كاشان به افاده، مشغول و مدتى به اقامت [نماز[ جمعه و جماعت قيام و به ارشاد خلايق از خاص و عام مساعى تمام نمودند. بعد از مدتى به شوق زيارت عتبات عاليات و عتبه بوسى روضات عرض درجات روانه عراق عرب [گشته]و در آن جا نيز مدتى معتدٌ به توقف نموده از فضلاى آن روز... استفاده حديث مى‌فرمودند. (١٦)

تعداد استادان

معمولاً شرح حال نگاران، از هفت تن به عنوان استادان نراقى نام مى‌برند و برخى تصريح كرده‌اند كه استادان او منحصر در هفت نفر بوده‌اند. (١٧)در حالى كه نام تعدادى از آنها به ما نرسيده؛ زيرا از ميان استادان او در كاشان تنها نام ملامحمدجعفر بيدگلى به ما رسيده است. از سوى ديگر، فرزند او ملااحمد و نيز سيدحسن زنوزى در رياض الجنه، ميرزا نصير را يكى از استادان ملامحمدمهدى در اصفهان برمى‌شمرند، (١٨)در حالى كه نام او ميان هفت نفرى كه ملااحمد آنها را «كواكب سبعه» ناميده، وجود ندارد. (١٩)ظاهرا منشأ اين كه استادان وى منحصر در هفت نفر دانسته شده، اين عبارت ملااحمد نراقى دراجازه‌اى به برادرش ملامحمدمهدى است:

ثم الوالد الاُستاد يروي عن مشايخه الكرام السبعة الّذين هم في عصرهم في البلاد بمنزلة الكواكب السبعة في السبع الشداد. (٢٠)

ملااحمد در اين اجازه در مقام شمارش مشايخ اجازه پدر است و مراد اين است كه

(١٦) گلشن مراد، ص ٣٩٣.
(١٧) ر.ك: مقدمه جامع السعادات، ص «د».
(١٨) ر.ك: مقدمه عوائدالايام، ص ٦٧ و مقدمه شرح الالهيات، ص ٢٦.
(١٩) ر.ك: مقدمه عوائدالايام، ص ٧٣ ـ ٧٠.
(٢٠) همان، ص ٧٠.