فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٢١٨

مشايخ اجازه او تنها هفت نفرند و روشن است كه شيخ اجازه غير از استاد است، اگر چه ممكن است كسى هم شيخ اجازه وهم استاد باشد.

يادآورى: در اجازه ملااحمد نراقى به شيخ انصارى اين عبارت به چشم مى‌خورد:

...والدي و أُستادي مولانا محمد مهدي بن أبي ذرالنراقي... عن مشايخه الكرام و أساتيده العظام السبعة الذين هم في البلاد بمنزلة الكواكب السبعة في السبع الشداد. (٢١)

ممكن است برخى از اين عبارت ملااحمد استفاده كنند كه وى استادان پدر را منحصر در هفت نفر دانسته است. اما با توجه به قرائنى كه ذكر كرديم به نظر مى‌رسد كه ملااحمد در اين اجازه نيز در مقام شمارش مشايخ اجازه پدر است و مراد او اين است كه مشايخ هفت گانه، استادان او نيز بوده‌اند.

ستاره‌هاى هفت گانه خواندن استادان

حسن نراقى در شرح حال ملامحمد مهدى مى‌نويسد:

در اجازه‌هاى تفصيلى، او (ملا محمدجعفر بيدگلى) را از جمله مشايخ كرام و يكى از كواكب سبعه اساتيد عظام خود به شمار آورده است. (٢٢)

در گلشن ابرار درباره استادان ملامحمدمهدى مى‌خوانيم:

وى در اجازه نامه‌هاى تفصيلى خود از اين سروران با احترام و عظمت ياد مى‌كند و از آنان به عنوان «كواكب سبعه» يعنى هفت ستاره (٢٣)نام مى‌برد. (٢٤)

در خور توجه است كه ملااحمد مشايخ پدر را «كواكب سبعه» خوانده است، نه ملامحمد مهدى. (٢٥)