«ظهور پس از خفا» و «پيدايش رأى جديد» ، به كار مى رود . فيروزآبادى ، جوهرى و ابن فارس ، به ترتيب مى نويسند : بدا ، بدواً و بُدُوّاً ، يعنى: هويدا شد . و در كار ، براى او ، بدا حاصل شد ، يعنى: در آن ، برايش نظرى تازه پيدا شد . [١] براى او در اين كار ، بدايى محدود حاصل شد ، يعنى: برايش نظرى تازه پيدا شد . [٢] مى گويى: برايم در اين كار ، بدايى حاصل شد ، يعنى: نظرم درباره آن ، عوض شد . [٣] معناى دوم بَدا (پيدايش رأى جديد) ، خود ، دو صورت دارد : پيدايش رأيى بر خلاف رأى قبلى (تغيير در رأى) ، و پيدايش رأيى بدون سابقه قبلى. [٤] بدين سان ، «بداء» در لغت عرب ، در سه مورد به كار مى رود : ١ . آشكار شدن چيزى پس از مخفى بودنش ٢ . پيدايش رأيى بر خلاف رأى قبلى (تغيير رأى) ٣ . پيدايش رأيى بدون سابقه قبلى . حال بايد ديد كه بَدا در قرآن و احاديث ، به كدام معنا در مورد خداى متعال به كار رفته است .

بَدا ، در قرآن و احاديث

بسيارى از كسانى كه در مورد بَدا نظر داده اند و يا آن را انكار كرده اند ، بر اين گمان بوده اند كه بَدا با معناى نخست آن ، در مورد خدا به كار رفته است . در نتيجه ، به توجيه يا ردّ آن در مورد خداوند پرداخته اند ؛ امّا بايد توجّه داشت كه در قرآن و

[١] القاموس المحيط: ج ٤ ص ٣٠٢ .[٢] الصحاح: ج ٦ ص ٢٢٧٨ .[٣] معجم مقاييس اللغة: ج ١ ص ٢١٢ .[٤] در اين صورتِ دوم ، «بَدا» با «بَدَأَ» ، هم معنا هستند .