١٥٢٤.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : هر كه گمان ببرد كه خداوند به بدى و زشتى امر مى كند ، در حقيقت ، بر خدا دروغ بسته است ، و هر كه گمان برد كه خير و شر ، بدون مشيّت خدايند ، در حقيقت ، خدا را از پادشاهى اش بيرون دانسته است ، و هر كه گمان برد كه گناهان ، بدون نيروى خدا انجام مى شوند ، در حقيقت بر خدا دروغ بسته است ، و هر كه بر خدا دروغ بندد ، خداوند ، او را به دوزخ مى افكند .

١٥٢٥.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : هر كه استطاعت را از طرف خودش بداند ، كافر شده است .

٣ / ٢

معناى «امر ميان دو امر»

١٥٢٦.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : خداوند از روى اجبار ، فرمانبرى ، و از روى شكست ، نافرمانى نمى شود و بندگان را بدون سرپرست ، رها نكرده است ؛ ليكن او بر آنچه آنان را بر آن نيرومند ساخته ، تواناست و چيزى را كه به آنان تمليك نموده ، مالك است ؛ چرا كه اگر بندگان ، از خدا فرمان برند ، چيزى و كسى نمى تواند از آن باز بدارد ، و اگر [قصد كنند كه] مرتكب نافرمانى خدا شوند و خدا بخواهد ميان آنان و آن [نافرمانى] جدايى اندازد ، چنين مى كند ، و [البتّه] چنين نيست كه اگر كسى خواست ميان كسى و كار او مانع شود ، ولى نشد و آن شخص آن كار را انجام داد ، [بتوان گفت كه] مانع كار ، آن كس را به آن كار وادار نموده است . [١]

[١] توضيح، اين كه : صِرف قدرت داشتن خداوندبر حايل شدن ميان شخص و كارش ، بر اين كه خداوند ، كننده آن كار است ، دلالت نمى كند ؛ زيرا توانايى بر جلوگيرى ، غير از جلوگيرى كردن است و موجب نسبت دادن كار به خداوند سبحان نمى شود.