دانشنامه ميزان الحكمه - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ١٤٣
٤٥٥٩.امام على عليه السلام : ايمان ، درختى است كه ريشه اش يقين است و شاخه اش تقوا و شكوفه اش حيا و ميوه اش سخاوت .
٤٥٦٠.امام على عليه السلام : ريشه ايمان ، گردن نهادنِ كامل در برابر فرمان خداست .
١ / ٩
ستون هاى ايمان
٤٥٦١.امام على عليه السلام : ايمان چهار ركن دارد : توكّل بر خدا ، سپردن كار به خدا ، خشنودى به قضاى خدا ، و سرسپردن به فرمان خداوند عز و جل .
٤٥٦٢.امام على عليه السلام : خويشتندارىِ دُرست ، و خرسندى به مقدارِ كفاف [از روزى] ، از ستون هاى ايمان اند .
٤٥٦٣.امام باقر عليه السلام : از امير مؤمنان درباره ايمان پرسيده شد ، فرمود : «خداى عز و جلايمان را بر چهار ستون بنهاد : بر شكيب و يقين و داد و جهاد . شكيب ، بر چهار شاخه است : اشتياق و بيم و زهد و چشم به راهى . آن كه مشتاق بهشت باشد ، هوس ها را از ياد مى بَرَد . آن كه از دوزخ بيمناك باشد ، از حرام ها دست مى شويد . آن كه به دنيا بى رغبت باشد ، مصائب بر او آسان مى شود . آن كه چشم به راه مرگ باشد ، به انجام دادن كارهاى نيك مى شتابد . يقين ، بر چهار شاخه است : بينايى در هوشمندى ، رسيدن به حقيقت ، شناخت عبرت ، [شناخت] روش پيشينيان . آن كه با هوشمندى بينا باشد، حقيقت را مى شناسد و آن كه حقيقت را دريابد ، عبرت ها را مى شناسد و آن كه عبرت شناس باشد ، روش پيشينيان را مى شناسد و آن كه روش پيشينيان را بشناسد ، گويا با پيشينيان بوده و به راه درست تر پى برده و آنان را كه رهيده اند و علّت رهيدنشان را و آنان را كه نابود شدند و علّت نابودى شان را ديده است ، و [ مى داند كه ]خداوند آنان را كه نابود كرد ، در واقع ، به سبب نافرمانى شان نابود كرد و آنان را كه نجات داد ، در واقع ، به سبب فرمان بردارى شان نجات داد . داد به چهار شاخه است : فهم عميق ، فزونىِ دانش ، شكوفه داورى و مرغزار بردبارى . آن كه بفهمد ، همه دانش را تفسير مى كند و هر كه بداند ، آبخشورهاى حُكم را مى شناسد و آن كه بردبارى نمايد ، در كار خود كندى نمى ورزد و در ميان مردم ، خوش نام زندگى مى كند . و جهاد بر چهار شاخه است : بر توصيه كردن به خوبى ها ، و نهى كردن از بدى ها ، و وفادارى در آوردگاه ها ، و كينه توزى با بدكاران . آن كه به خوبى ها فرمان دهد ، مؤمن را پشتيبانى كرده است . آن كه از بدى ها باز دارد، بينىِ منافق را به خاك ماليده و از نيرنگ او در امان مانده است . آن كه در آوردگاه ها وفادارى كند، وظيفه اش را به جا آورده است . و آن كه با بدكاران كينه ورزد ، به خاطر خدا خشم گرفته و آن كه براى خدا خشم گيرد ، خداوند به خاطر او خشم مى گيرد . اين است ايمان و ستون ها و شاخه هاى آن» .