تدبير معشيت از ديدگاه آيات و روايات

تدبير معشيت از ديدگاه آيات و روايات - جمالی، قدرت الله - الصفحة ٤١

اصل قواميت، ضرورت سرمايه گذارى را روشن مى‌كند، اگر چه ممكن است سرمايه در دست مردم باشد؛ زيرا سرمايه هنگامى كه به نحوى در خدمت جامعه بود و براى سامانيابى جامعه هزينه شد، قواميت آن باقى مى‌ماند، ولى اگر به صورت ذخيره و پس اندازهاى راكد در آمد، خاصيت قواميّت خود را از دست مى‌دهد. «١» چنان كه امام صادق (ع) مى‌فرمايد:
انّما أعطاكُمُ اللَّهُ هذِهِ الفُضُولَ مِنَ الاموالِ لَتَوَجَّهُوها حَيثُ وَجَّهَها اللَّهُ، وَ لَم يُعطِكُمُوها لِتكنِزُوها. «٢» خداوند اين اموال را كه افزون بر نيازتان به شما بخشيده است، براى آن است كه آنها را به همان مصرف‌هايى برسانيد كه خود او معين كرده است، نه اين كه آن همه را در نزد خود بيندوزيد.
اسلام مشوّق كار و سرمايه گذارى در همه زمينه‌هاى اقتصادى مورد نياز جامعه، اعم از كشاورزى، صنعت، معدن، خدمات و ... بوده است. اين امر در منابع اسلامى به طور مستقيم تحت عناوينى از قبيل اصلاح المال، عمران و احياء، و به طور غير مستقيم از طريق منع راكد گذاشتن مال، حرمت اسراف، تبذير، اتلاف، ترويج قناعت، صرفه‌جويى در مصرف مورد تشويق قرار گرفته است. «٣» در راستاى تأكيد و تشويق اسلام به امر سرمايه گذارى نمونه‌ها و مصاديقى از قرآن كريم و روايات اسلامى در ذيل مى‌آوريم.
١. قرآن به تشكيل سرمايه و به كارگيرى يا فراهم سازى منابع در امر