پيشوايان دينى همواره مردم را به سبقت گرفتن در راه حفظ و تأمين منافع و مصالح اجتماعى توصيه و تشويق مى‌كردند و خودشان در اين راه پيشگام بودند. امام صادق (ع) به معتب فرمود: در مدينه گرانى شده، چقدر آذوقه داريم؟ گفت: به اندازه كفايت چند ماه. فرمود: آنها را بيرون آور و بفروش. گفت: در مدينه آذوقه‌اى نيست! فرمود: آن را بفروش. معتب مى‌گويد وقتى كه آنها را فروختم، فرمود: مانند مردم نان خانه را روزانه خريدارى كن. و فرمود: اى معتب! غذاى عيالم را نيمى از گندم و نيمى از جو قرار ده؛ زيرا خداوند مى‌داند كه مى‌توانم آنها را از بهترين گندم اطعام كنم ولكن دوست دارم كه خداوند مرا ببيند كه تقدير معيشت را نيكو انجام مى‌دهم. «١» تعاليم ارزشمند دين اسلام در دعوت و تشويق به پس انداز، نشانه جايگاه رفيع آن است. از اين رو، جامعه‌اى كه خواستار توسعه اقتصادى و دستيابى به قدرت توليد در حد مطلوب و خود كفايى است و مى‌خواهد به خواسته‌هاى آرمانى خويش دست يابد، ناگزير بايد برخى سختى‌ها را پذيرا شود و نيز از بعضى از لذت‌ها و آسايش‌ها صرفنظر كند و بهترين و ارزنده‌ترين اندوخته‌هاى مالى و فكرى خود را در اين جهت به كار گيرد.
ب. پس انداز مذموم (كنز)
پس انداز، نوعى جمع آورى اموال و ذخيره سازى آن است. در منطق اسلام جمع مال و ذخيره نمودن آن بستگى به اهداف آن دارد. اگر اهداف آن، امرى عقلايى و شايسته باشد، پس انداز و جمع آورى اموال نيز